Tokat’ta 6 asırdır tahta kalıplara işlenen motifler artık sadece yazmaları değil kıyafetleri de süslüyor. Modacılara rakip olan ustaların ürünleri, sahil kentlerinde ilgi görüyor.
Anadolu’da 15. yüzyıldan beri yapılan yazmacılığın merkezi olan Tokat’ta kültürel miras sürdürülüyor. Ihlamur ağacından yapılan baskılara işlenen motifler, farklı renk ve desenlerde pamuklu bezlere basılıyor. Baskı yapılan bezler, su dolu havuzlarda geleneksel yöntemlerle ayakla çiğneniyor. Daha sonra korkuluklara asılan yazmalar kurutulmaya bırakılıyor. Birbirinden farklı desenlerde üretilen yazmalar, yurt içi ve yurt dışı pazarda alıcı buluyor. Yüzlerce yıl önce ihtiyaç olarak kullanılan yazmayı, sofra bezinin yanı sıra fular, kıyafet gibi ürünleri yerli ve yabancı turistler hediyelik olarak tercih ediyor. Tahta kalıplara işlenen motifler artık sadece yazmaları değil, kıyafetleri de süslüyor.
Yazmacılar teknolojiye yenildi, tarz değiştirdiler
Yazma Ustası Ömer Yaşın (68), önceden yazmacılık denilince akla yazma ve sofra bezi gelirken, günümüzde bu yelpazenin genişlediğini söyledi. Amcasının yanında çırak olarak başladığı yazmacılık mesleğini yaklaşık 60 yıldır devam ettirdiğini belirten Yaşın, "Yazmacılık hanımların başlarına örttükleri yazma, yemeni bazı yörelerde yemeni derler, bazı yörelerde yazma derler. 1997 yılına kadar el baskısı yazma yapıyorduk. Fabrikasyon üretim başlayınca birçok meslek, arkadaşlarımız, bizler teknolojiye ayak uyduramadık. Makineye ayak uyduramadık. O anda meslek bizi bıraktı, biz mesleği bırakmadık. Her bir arkadaşlarımız işte yağlı boyacılık yaptı. Yazmacı kalfaları, yetişmiş elemanlar dağıldı. Rahmetli Vali Recep Yazıcıoğlu, Yazmacılar Hanı’nı bize yaptırttı; kooperatif kurdurdu. Dükkanımız olduğu için ben iş sahibiydim, o zamanlar işverendim. Ben gitmedim, burada kaldık. Eski tecrübelerimize dayanarak giysiye çevirmeye çalıştık ve çevirdik. Elbise, pantolon, bluz yaptık. Böylece ayakta kaldık. Şimdi şu anda aynı elbise yapmaya devam ediyoruz. El baskısı, elbiselikleri yapıp geçim sağlamaya çalışıyoruz" dedi.
Sahil kentlerinde yazma desenli kıyafetler ilgi görüyor
Yaşın, yazma motiflerinin kıyafetleri süslediğini belirterek, "Talep şu anda iyi ama yazmadan elbiseye dönene kadar tanıtmakta bayağı bir zorluk çektik. Şu anda yaptığımız kıyafetler satılıyor. Yazlık kıyafet ince kumaşımız olduğu için sahil kenarlarında, tatil yörelerinde biraz daha fazla talep görüyor. Oralarda satış yapılıyor" diye konuştu.
