Tokat’ta bulunan Ahi Paşa cami Tokat’tın ilk camisi olduğu iddia ediliyor, rivayetleri ise saymakla bitmiyor.
Tokat’ta Sulusokak da bulunan Ahi Paşa cami rivayetleriyle adından söz ettiriyor. Yapımı hakkında halk arasında birçok rivayeti bulunan cami, Ahi Paşa tarafından Hicri 765 yılında yapımı tamamlanarak ibadete açıldı. 7 asırdır ayakta duran cami, halk arasında Tokat’ın ilk camisi olduğu iddia ediliyor. Camiyi yaptıran Ahi Paşanın mezarının bulunduğu yerler hakkında birçok rivayet bulunuyor. Bazı rivayetlere göre Ahi paşanın mezarı yaptırdığı caminin bahçesinde bulunuyor. Minaresiyle dikkat çeken cami halk arasında Tahta minareli cami olarak biliniyor.
"Ahi Paşa caminin hicri 765’te yapıldığının kayıtlarımız da var"
Tokat’ın ilk camisi olduğunu belirten cami imamı Sadi Gök, "Ahi Paşa caminin hicri 765’te yapıldığının kayıtlarımız da var. Fakat bu caminin Tokat’ta yaşlı insanların söylemesine göre Veli hak vakıf olduğundan Tokat’a ilk yapılan cami diye bizlere nakledildi. Ancak kayıtlara baktığımızda Tokat’a ilk yapılan camii Garipler cami olarak görülmektedir. Bizlere kadar intikal eden bir takım rivayetler var. Bunlar; Ahi Paşa hazretleri buraya ilk geldiğinde camiyi nereye yerleşeceğine karar vermek için 3 tane kuzu kestirir. Biri burası olmak kaydıyla kuzuların ciğerlerini bazı bölgelere astırır. Birkaç gün sonra onları toplatır. Ahi Paşa bir süre sonra ciğerlerin geri getirilmesini ister. Burada asılı olan ciğer diğerlerine nazaran tazeliğini muhafaza ettiğinden dolayı camiyi buraya yerleşmiştir. Bu camiyi ilk yapımına Ahi Paşa hazretleri bizatihi kerpiçle kendisi yapmıştır. O dönemlerde kale de tekfur olduğu söylenir. Tekfur buradaki inşaatı fark edince yapan kişiyi yanına çağırır. 2 asker Ahi paşayı almaya gelir. Ahi paşa; ’Ben buraya yerleşeceğim, eğer komutanınızın yanına gelirsem gözlerini çıkartırım’ der. Bunun üzerine askerler geri döner. Komutan 2 parmağın gözünün önüne geldiğini söyleyerek Ahi Paşa’yı rahat bırakır. Ahi Paşa’ya ait bu mabet 700 küsur yıldır ayakta durmaktadır" şeklinde konuştu.
"Bu sokakta 13 cami bulunuyor, içlerinde en eski camini Ahi paşa camidir"
Cami hakkında bir çok rivayet olduğunu belirten Gök, “Camimizin bir takım ek yerleri var, şuanda içerisinde bulunduğumuz kesim ilk gün ki halini koruyor. Bayanlar bölümü ve dış kapı bölümü sonradan yapılmıştır. Mimari olarak pek fazla bir bilgim yok ancak buranın farklı bir mimari yapısı olduğunu söyleyenler var. Burayı diğer camilerden ayıran özellikleri; Tokat’a yapılan ilk cami olması ve bu sokakta 13 cami bulunması, içlerinde en eski caminin bu cami olması diğer camilerden ayıran özelliklerinden oluyor. Caminin minaresini aslına uygun olarak tamirat ettirdik. Bu camii halk arasında tahta minareli cami olarak bilinmekte. Ahi paşanın kabri konusunda da bir takım rivayetler var. Bir rivayete göre yanda bulunan mezarlıkta yattığı söyleniyor. Diğer bir rivayette ise İshak-ı Zencani tekkesinin yanında yattığı söyleniyor. Üçüncü bir rivayete ise Turhal da mezarının olduğu söyleniyor" dedi.
