SAĞLIK - 06 Mayıs 2025 Salı 11:58

Uzmanı uyardı: "Düşük ve orta gelirli ülkelerde astım artıyor"

A
A
A
Uzmanı uyardı: "Düşük ve orta gelirli ülkelerde astım artıyor"

Medicana Sağlık Grubu Göğüs Hastalıkları Bölümü’nden Prof. Dr. Gazi Gülbaş son yıllarda gelir düzeyi düşük-orta ülkelerde astım vakalarında artış gözlemlendiğini ifade ederek, "Astım önlenebilir ve tedavi edilebilir bir hastalıktır. Erken tanı ve doğru tedavi yaşam kalitesini artırır ve hayat kurtarır" dedi.


Dünya Sağlık Örgütüne (DSÖ) verilerine göre, astım dünya çapında 300 milyonun üzerinde kişiyi etkilerken her yıl 450 binden fazla kişi astıma bağlı hayatını kaybediyor. Astım hastalığı hakkında bilgi veren Medicana International Ankara Hastanesi Göğüs Hastalıkları Bölümü’nden Prof. Dr. Gazi Gülbaş Türkiye’de de astımın çocukluk döneminin en yaygın solunum yolu hastalıklarından biri olduğunu vurgulayarak şunları kaydetti:


"Astım her yaş grubunda görülebilir, ancak çocuklar ve genç yetişkinler arasında yaygındır. Günümüzde her 10 çocuktan 1-2’si astım hastasıdır. Ülkemizde astım sıklığı, düşük sosyo-ekonomik düzeydeki bireylerde daha yüksek olabilir. Düşük gelirli aileler, sağlık hizmetlerine ve tedaviye daha az erişim sağlayabildikleri gibi kötü konut şartları, hava kirliliği gibi astımı etkileyen çevresel faktörler de bu bölgelerde daha yaygındır."


Mikroplarla etkileşimin önleyici etkileri olabileceğinin altını çizen Prof. Dr. Gazi Gülbaş astımın gelişiminde rol oynayan birçok faktör olduğunu belirterek, "Örneğin, çiftliklerde büyüyen çocuklarda astım riski, şehirde büyüyen çocuklara göre daha düşüktür. Aşırı hijyenik ortamlarda büyüyen çocukların bağışıklık sistemi yeterince ‘eğitilemediği’ için astım gelişme riski artabilir. Öte yandan çocukluk çağında geçirilen solunum yolu enfeksiyonlarının astım riskini artırdığı bulunmuştur. Annenin gebelik esnasında sigara içiciliği ve doğum sonrası çocukların erken yaşta pasif sigara dumanına maruziyetinin astım riskini artırdığı gösterilmiştir. Çocukluk döneminde aşırı kilolu veya obez olmak, özellikle kız çocuklarında astım ve wheezing için bir risk faktörüdür. Anne adayının stresli bir ortamda bulunması, çocuğun astım gelişimi ile ilişkili bulunmuştur. Psikososyal stres, özellikle anne stresinin erken dönemde astım riskini artırdığına dair kanıtlar vardır" ifadelerini kullandı.



Astım ilaçlarının bağımlılık yaptığı bilimsellikten uzak


Prof. Dr. Gazi Gülbaş son dönemlerde sıkça gündeme gelen astım tedavisinde kullanılan ilaçların bağımlılık yaptığı, kilo artışına yol açtığı söylemlerine ilişkin de, "Son 30-40 yıl içerisinde astım tedavisinde önemli gelişmeler oldu. Daha önceleri sistemik yolla yapılan tedavi seçeneklerinin yerini solunum yoluyla uygulanan ilaçlar almıştır. Bu tedavi seçeneği, ilaçların yan etkilerini oldukça azaltmıştır ve astım ataklarının sıklığını ve şiddetini önemli oranda azaltmıştır. Etkili ve doğru şekilde uygulanan astım tedavisi ile astımlı bireylerin şikayetleri kontrol altına alınır ve tamamen sağlıklı bir yaşam sürmeleri sağlanır. İlaçların bağımlılık yaptığı bilimsel gerçeklerden uzak bir bilgidir. Solunum yoluyla alınan steroidlerin kilo alımına veya kemik erimesine sebep olduğu bilgisi de gerçeği yansıtmamaktadır" şeklinde görüş verdi.


Bunlar Da İlginizi Çekebilir
Ordu Ordulu Ebrar Tuana’dan iki yılda 40 birincilik Ordu’nun Kumru ilçesinde yaşayan 11 yaşındaki ortaokul öğrencisi Ebrar Tuana Saygı, öğretmenlerinin ve ailesinin desteğiyle tuvallere yansıttığı hayal dünyasıyla 40 defa il ve ilçe birinciliğini kazandı. Kumru Erikçeli Ortaokulu 6. sınıf öğrencisi Ebrar Tuana Saygı, son iki yıl içerisinde resimden müziğe, şiirden kompozisyona kadar pek çok farklı alanda elde ettiği 40 birincilikle hem okulunun hem de Ordu’nun gururu oldu. Resim yeteneği ilkokul yıllarında öğretmeni Emine Uçar tarafından keşfedilen Ebrar Tuana, sanat yolculuğunu Erikçeli Ortaokulu’nda Sevilay Bakmaz ve Hasan Ateş öğretmenlerinin rehberliğinde derinleştirdi. Bugüne kadar 55’e yakın eser üreten genç yetenek, aldığı 40 ödülle ailesinin ve okulunun gururu oldu. "Engellemek yerine hayallerimi gerçekleştirmem için beni yüreklendirdiler" Ailesinin, okulunun ve çevresinin yaptığı çalışmalarla kendisine destek çıkarak yanında olduğunu ifade eden Ebrar Tuana Saygı, "Resim yeteneğimi ilkokul yıllarımda öğretmenimle birlikte keşfettik. Erikceli Ortaokulu’na geçtiğimde ise Sevilay ve Hasan öğretmenlerimin rehberliğinde çok kıymetli çalışmalar yaptık. Onların katkıları sayesinde hem yeteneğim gelişti hem de hayal dünyam zenginleşti. Bu süreçte ailem ve çevrem bana her zaman destek oldu; beni engellemek yerine hayallerimi gerçekleştirmem için beni yüreklendirdiler. Bana bu imkânı sundukları ve her zaman yanımda oldukları için aileme çok teşekkür ediyorum" dedi. "Kazandığım 40 birincilik beni gururlandırıyor" Yaptığı 2 yıllık çalışmalarında il ve ilçe genelinde aldığı 40 birinciliğin emeklerinin karşılığı olarak kendisini gururlandırdığını ifade eden Ebrar Tuana Saygı, "Resimlerimde genellikle mutluluk ve hüzün gibi temaları, zihnimdeki düşüncelerle harmanlayarak yansıtıyorum. Çalışmalarımda özgün bir hayal gücü kullanmaya büyük önem veriyorum. Fikirlerimi öğretmenlerimle paylaşarak onların rehberliği ve teknik desteğiyle hayallerimi fırçaya döküyorum. Bugüne kadar il ve ilçe genelinde kazandığım 40 birincilik, emeklerimin karşılığını aldığımı hissettirerek beni gururlandırıyor. Resim yaparken kendimi tamamen özgür hissediyorum; çünkü hayallerimi hiçbir sınır olmadan kâğıda dökebiliyorum. Bugüne kadar toplamda elli beş civarında eser ürettim" diye konuştu. "Onun bu başarılarıyla gurur duyuyorum" Ebrar’ın elde ettiği başarıların tesadüf olmadığını ve ardında büyük azmin olduğunu söyleyen Görsel Sanatlar Öğretmeni Hasan Ateş, "Ebrar Tuana’nın bu yeteneği aslında ortak bir emeğin ürünüdür. Bu yeteneği ilk keşfeden kişi ilkokul öğretmeni Emine Uçar oldu. Daha sonra 5’inci sınıf öğretmeni Sevilay Bakmaz ve bu yıl da bizler Ebrar’ın başarı yolculuğuna destek olmaya devam ettik. Ebrar bizden ne zaman yardım istese, mesai kavramı gözetmeksizin her zaman yanında olduk. Onunla birlikte çalışırken kendisini sanatıyla ifade ettiğini görmek beni de en az onun kadar mutlu ediyor. Ebrar’ın elde ettiği bu başarılar kesinlikle tesadüf değil; tüm bunların ardında büyük bir azim ve disiplinli bir çalışma yatıyor. Onun bu başarılarıyla gurur duyuyorum" şeklinde konuştu. "Ebrar öğrencilerimiz için de bir ilham kaynağı oldu" Erikceli Ortaokulu Müdürü Murat Saygı ise "Ebrar ile yolumuz geçtiğimiz yıl, o henüz 5. sınıftayken kesişti. Ebrar, son iki yıl içerisinde 40 farklı çalışmasıyla il ve ilçe genelinde önemli dereceler elde etti. Üstelik bu başarıları sadece resimle sınırlı değil; müzik, şiir ve kompozisyon alanlarında da yeteneğini kanıtladı. Ebrar’ın bizi en çok heyecanlandıran yönü ise şimdiden hissettirdiği parlak akademik geleceğidir. Okulumuzun ön plana çıkan isimlerinden biri olan Ebrar, sergilediği bu azimle diğer öğrencilerimiz için de bir ilham kaynağı oldu. Bu ise biz eğitimciler için en büyük mutluluk kaynağıdır" ifadelerini kullandı.
İstanbul İstanbul Valiliği, sahipsiz hayvanların toplanması için belediyelere mayıs ayı sonuna kadar süre verdi İstanbul Valiliği, Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü 1. Bölge Müdürlüğü aracılığıyla ilgili 39 belediyeye gönderdiği yazıda sahipsiz hayvanlara yönelik uygulamaların hızlandırılarak, hayvanların mayıs ayı sonuna kadar toplatılmasını istedi. İstanbul Valiliği tarafından 39 belediyeye gönderilen yazıda, sahipsiz veya güçten düşmüş hayvanların yerel yönetimler tarafından toplanarak hayvan bakımevlerine nakledilmesinin zorunlu olduğu vurgulandı. Yazıda İstanbul genelinde 39 bölgede sürü halinde dolaşan sahipsiz köpeklerin zaman zaman vatandaşların can ve mal güvenliğini tehdit ettiği, bu durumun kamuoyuna da yansıyan olaylara neden olduğu ifade edildi. Belediyelerle yapılan değerlendirmelerde toplama ve bakımevlerine yerleştirme süreçlerinin yavaş ilerlediği, bazı belediyelerde kapasite sorunları yaşandığı ve doğal yaşam alanlarının oluşturulmasına yönelik çalışmaların yeterli hızda ilerlemediği belirtildi. Valilik, yerel yönetimlere verilen görevlerin mevzuat çerçevesinde ivedilikle yerine getirilmesi gerektiğini belirterek, ilçelerdeki sahipsiz köpek popülasyonunun mayıs ayı sonuna kadar kontrol altına alınmasını istedi. Ayrıca görevlerini ihmal eden yerel yönetimler hakkında Cumhuriyet Savcılıklarına suç duyurusunda bulunulacağı ve adli sürecin başlatılacağı uyarısında bulunuldu.
Gaziantep Gaziantep’te 302 öğrenci aynı anda Kuran-ı Kerim’i hatim etti Gaziantep’te 302 öğrenci aynı anda Kur’an-ı Kerim’i hatim ederek şehitler ve Gazze’de İsrail’in saldırıları sonucu hayatını kaybeden Filistinliler için dua okudu. Gaziantep’te "Kütüphaneler Haftası" nedeniyle Türkiye’nin ikinci büyük kütüphanesi Şahinbey Millet Kütüphanesi’nde 302 öğrenci düzenlenen etkinlikte aynı anda Kur’an-ı Kerim’i hatim etti. Anlamlı bir toplu ibadet gerçekleştiren öğrenciler, Kur’an-ı Kerim’i 5 dakikada okudu. Yüzbinlerce gencin istifade ettiği Şahinbey Millet Kütüphanesi’nde düzenlenen etkinliğe ortaokul ve lise öğrencileri katıldı. "Kur’an Işığında Gençlik: En Kıymetliyi Okuyoruz" temasıyla düzenlenen etkinlikte hatim programı sonrası şehitler ve İsrail’in saldırıları sonucu hayatını kaybeden Filistinliler için de dualar edildi. Okudukları hatimi toplu halde dua ederek şehitlere bağışladılar Kütüphane yetkilileri tarafından her öğrenci için 2 sayfadan oluşan cüzler karanfillerle birlikte masaya bırakıldı. Kur’an-ı Kerim’i aynı anda okuyan öğrenciler, okudukları hatimi toplu halde dua ederek şehitlere bağışladı. Gençlerin manevi duygularını güçlendirmeyi amaçlayan etkinlikte Şahinbey Millet Kütüphanesi’nde Kur’an-ı Kerim sesi yankılandı. Öğrencilerin neşeyle katıldığı etkinlikte öğrencilere çeşitli ikramlarda da bulunuldu. "302 öğrencimizle Kur’an-ı Kerim hatmi gerçekleştirdik" Şahinbey Millet Kütüphanesi Yöneticisi Beyza Zehra Filiz, 302 öğrencinin aynı anda Kur’an-ı Kerim okuyarak anlamlı bir programa imza attıklarını söyledi. Etkinliğe katılan tüm öğrencilere teşekkür eden ve benzer programların devam edeceğini ifade eden Filiz, "Türkiye’nin ikinci büyük kütüphanesi olan Şahinbey Millet Kütüphanesi ailesi olarak ‘62’inci Kütüphaneler Haftası’ kapsamında ‘İyileştirilen Kütüphane’ temasıyla 302 öğrencimizle bir araya geldik. 302 öğrencimizle 5 dakika gibi kısa bir sürede bir Kur’an-ı Kerim hatmi gerçekleştirdik. Biz medeniyetimizin, dinimizin en kıymetli metnini ve evrensel bir metin olan Kur’an-ı Kerim’i okuduk. 302 öğrencimizle ‘Kur’an Işığında Gençlik: En Kıymetliyi Okuyoruz’ temasıyla düzenlendiğimiz etkinlik öğrencilerden büyük ilgi gördü. Öğrencilerimizle bir araya geldik. Onların aynı niyetle, aynı manada ve aynı samimiyetle bir araya gelmesi bizim için çok kıymetliydi. Belki de Türkiye’de ilk olan bir programı gerçekleştirdik. Şahinbey Millet Kütüphanesi ailesi olarak bu konuda çok mutluyuz" dedi. "Çok güzel bir programda bir araya geldik" Etkinlikte şehitler içinde duaların edildiğini bildiren Filiz, "Bize bu alanı oluşturan ve bu fırsatı veren Şahinbey Belediye Başkanımız Mehmet Tahmazoğlu’na da yürekten teşekkürlerimizi iletiyoruz. Çok mutluyuz, çok güzel bir programda bir araya geldik. Öğrencilerimizle daha birçok programda aynı şekilde, aynı yoğunlukta ve aynı katılımla tekrar bir araya geleceğiz" şeklinde konuştu. "Kur’an-ı Kerim’i en güzel şekilde okumaya çalıştık" Etkinliğe katılan öğrenciler ise "Arkadaşlarımızla ve hocalarımızla Şahinbey Millet Kütüphanesi’ne geldik. Burada çok eğlendik. Kur’an-ı Kerim okuduk. Personele çok teşekkür ediyoruz. Bizimle çok iyi ilgilendiler. Buradaki herkesten Allah razı olsun. 302 kişiyle beraber Kur’an-ı Kerim hatim ettik ve büyük bir hatim yaptık. Kur’an-ı Kerim’i en güzel şekilde okumaya çalıştık" dedi.
Balıkesir İlk tüp tay Balat 2 yaşında Türkiye’nin ilk tüp tayı olarak 2 yıl önce Balıkesir Üniversitesi’nde dünyaya gelen "Balat" için BAÜN Hayvancılık Uygulama ve Araştırma Merkezi Uygulama Çiftliği’nde doğum günü kutlaması yapıldı. Balat, en sevdiği yiyecek olan havuç ve elma ile çektiği ziyafetle 2 yaşına bastı. Prof. Dr. Mehmet Can Gündüz başkanlığındaki bir ekibin Friesian ırkı atlardan elde edilen embriyoları sağlıklı dişi atlara nakletmesi yöntemiyle taşıyıcı bir anneden dünyaya gelen Türkiye’nin ilk tüp tayı "Balat" için gerçekleştirilen doğum günü etkinliğine Balıkesir Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Yücel Oğurlu ile Rektör Yardımcıları Prof. Dr. Cevdet Avcıkurt ve Prof. Dr. Fatih Satıl katıldı. Veteriner Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Ziya İlhan ile Hayvancılık Uygulama ve Araştırma Merkezi Müdürü Prof. Dr. Şükrü Metin Pancarcı’nın yanı sıra çiftlik personelinin de yer aldığı programda "Balat", kendisine ikram edilen havuç ve elma ile doğum gününü kutladı. Programda konuşan Prof. Dr. Şükrü Metin Pancarcı, "Çiftliğimizde Balat adında bir atımız var. Bu atımızın özelliği ise embriyo transferinden dünyaya geldi. Balat’ın taşıyıcı annesi ise Alat. Embriyosu transfer edildi ve Balat’ı taşıyıcı annesi dünyaya getirdi. Atımız Balat bugün 2 yaşına bastı. Hocalarımız ve üniversitemizin yönetim kademesi ile biz de güzel bir doğum günü sürprizi yaptık. Kendisine havuç ve elma ikram ettik. Balat, havuç ve elmayı çok sever, boynunun altından okşanmayı da çok sever. Şu an binek at değil, 2 yaşından sonra üzerine eyer atmaya başlayacağız. 3 yaşından sonra da binmeye başlayacağız. Neden daha önce binmiyoruz derseniz, kıkırdak dokusu ağırlıktan etkilenebilir ve boyu kısa kalabilir. Annemiz ise biraz yaşlı, burada emekli hayatı sürüyor diyebiliriz" şeklinde konuştu. Programda Hayvancılık Uygulama ve Araştırma Merkezi Müdürü Prof. Dr. Şükrü Metin Pancarcı da Balat’ın sağlıklı gelişimi ve bakım süreci hakkında Rektör Prof. Dr. Yücel Oğurlu’ya bilgi verdi.