Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Suriye’deki temaslarının ardından Suriye Dışişleri Bakanı Esad Hasan Şeybani ile ortak basın toplantısı düzenledi. Basın toplantısında ev sahipliğinden ötürü Suriye Devlet Başkanı Ahmed eş-Şara’ya teşekkür ederek başlayan Fidan, Suriye’nin özgürleştirilmesinden sonra Suriye’ye ziyaret gerçekleştiren ilk dışişleri bakanının kendisi olduğunu ve bugün Suriye’nin özgürleştirilmesinin birinci yılından sonra Suriye’de bulunmanın gururunu yaşadığını ifade etti. Bakan Fidan, "Tabi biz başka bir formatta geldik. 3+3 formatı dediğimiz, Milli Savunma Bakanımız ve İstihbarat Başkanımız da beraberimizdeydi. Sayın Yaşar Güler ve Sayın İbrahim Kalın beraberliğinde, Sayın Ahmed eş-Şara ve Esad Şeybani olmak üzere birçok arkadaşla çok verimli görüşmelerde bulunduk. Önemli konuları tartıştık. Bölgesel konular, ikili konular, Suriye'ye ait konular. Bunların hepsini teker teker stratejik iş birliğimize yakışır şekilde detaylı bir şekilde ele aldık. Türkiye olarak bizim Suriye'nin istikrarına verdiğimiz önemi biliyorsunuz" dedi.
Suriye-İsrail arasındaki görüşmelere değinen Bakan Fidan, "Bunun için elimizden gelen bütün yardımı, iş birliğini göstermeye her zaman hazırız. Cumhurbaşkanımız bu konuda özellikle çok hassas. Tartıştığımız konular arasında, özellikle bölgede şu anda Suriye ile İsrail arasında yürütülen müzakerelerin biz Türkiye olarak bir sonuca ulaşmasını bekliyoruz. Bu bölgenin istikrarı için, Suriye'nin istikrarı için fevkalade önemli. İsrail'in bölgede yayılmacı politikalar izleme yerine, bölge ülkeleriyle karşılıklı rızaya dayanan bir anlaşma ve anlayış birliğinin içinde olması, bölgenin de istikrarına, küresel güvenliğe katkı yapacak bir husus" diye konuştu.
"SDG ile yürütülen müzakerelerin gidişatı ile ilgili görüş alışverişinde bulunduk"
Bugün Suriye yönetimi ile terör örgütü PKK/YPG’nin Suriye uzantısı Suriye Demokratik Güçleri (SDG) ile yürütülen müzakerelerin gidişatına ilişkin görüş alışverişinde de bulunduklarını ifade eden Bakan Fidan, "Biz burada yine aynı perspektifi savunuyoruz. SDG'nin Suriye yönetimine entegre olması bunu diyalog yoluyla, uzlaşma yoluyla, herkesin lehine olacak şekilde yapması ve Suriye'nin tarihinde hiç olmadığı kadar istikrar, bütünlük ve refaha kavuşmasının önünde engel olmaktan çıkması önemli. Bu konudaki konuları görüştük" dedi.
"Suriye DAEŞ ile mücadeleyle uluslararası koalisyonunun artık bir üyesi"
Bakan Fidan, "Diğer taraftan DAEŞ ile mücadele önemli. Bu konuda neler yapılıyor, neler yapabiliriz hep beraber, biliyorsunuz Suriye DAEŞ ile mücadeleyle uluslararası koalisyonunun artık bir üyesi ve bu konuda çok ciddi bir çaba ortaya koyuyorlar. Bu çabaların daha da ilerletilmesi, Türkiye olarak biz neler yapabiliriz hem koalisyonla beraber hem ikili hem de bölgesel diğer ortaklarımızla, bunların hepsini konuştuk" dedi.
Bakan Fidan, ayrıca ikili ilişkilere ait diğer konuların da masaya yatırıldığını kaydederek, "Tabii ki ele almamız gereken başta ticaret, mülteci kardeşlerimizin onurlu ve gönüllü bir şekilde geri dönüşü, lojistik, enerji bu konuları da detaylı ele alma imkanımız oldu. Suriye'de geçtiğimiz süreç içerisinde hem biz hem bütün dünya gördü ki Suriye yönetimi Sayın Ahmet eş-Şara yönetiminde gerçekten istikrarı sağlayan bütünlüğü de mümkün oldukça güçlendirmeye çalışan bir yönetim ortaya koydu. Tabii biz bu istikrardan hem güvenlik açısından memnunuz. Teröre zemin vermediği için hem de ticari ortamı geliştirmeye katkı yaptığı için fevkalade memnunuz. Bunun devam etmesi gerekiyor. Bu çerçevede Türkiye Suriye arasındaki sınır ticareti, bağlantısallık çünkü Suriye artık üzerinden de diğer ülkelere Türkiye'den ulaşım mümkün, tersi de mümkün; Suriye üzerinden Arap dünyasına Türkiye'ye ulaşım ve oradan Avrupa'ya ulaşım artık mümkün hale geldi. Bunu daha da işlevselleştirmek önemli. Türkiye'deki bazı sektörlerin Suriye'de daha sistemli ve yaygın iş yapması için başta tekstil olmak üzere neler yapılabilir onları konuştuk. Enerji konusundaki iş birliğimizi konuştuk. Buralarda özellikle bölgesel ekonomik ve ticari iş birliği açısından büyük fırsatlar olduğunun altını bir kez daha çizdik" şeklinde konuştu.
"SDG’nin ilerleme kaydetmeye niyetli olmadığını görüyoruz"
SDG konusu ve Suriye’nin yeniden yapılandırılması konularına ilişkin bir soru alan Fidan, "Çok geniş kapsamlı bir görüşme oldu. Başta ikili ilişkiler olmak üzere bölgesel güvenlik ve Suriye’nin istikrarına yönelik tehditleri konuştuk. Suriye’nin istikrarı demek, Türkiye’nin istikrarı demek. Bu bizim için fevkalade önemli. SDG ile ilgili konuyu tabii ki masaya yatırdık. Değerli meslektaşımın da kendi izlenimleriyle ilgili ifade ettiği gibi maalesef, orada çok fazla ilerleme kaydetmeye niyetli olmadıklarını görüyoruz. Burada tabii bunun sebepleri üzerinde de konuştuk. Orada SDG’nin belirli faaliyetlerini İsrail ile koordinasyon içerisinde götürüyor olması gerçeği aslında Şam’la yürütülen görüşmelerde de şu anda büyük bir engel teşkil etmekte. Diğer taraftan son bir yılda gerçekten çok büyük ilerleme kaydedildi. Bunun için emeği geçen tüm kardeşlerimize ayrıca teşekkür etmek gerekiyor. İstikrar konusunda, güvenlik konusunda büyük bir ilerleme var. Sezar Yasası’nın da kalkmasıyla artık yatırımların buraya gelecek olması da büyük bir avantaj diye düşünüyoruz. Bu konuda tabii Amerikan yönetimine de başta Sayın Trump olmak üzere ayrıca teşekkürlerimizi iletmek gerekiyor. Sezar Yasası’nın kaldırılması bölge istikrarına yapılacak büyük bir katkı. Ben Suriye’deki kardeşlerimizin de bu fırsatı en iyi şekilde değerlendireceklerini düşünüyorum" ifadelerini kullandı.
Gazze’deki ateşkesin ikinci aşamanın yeni yılın ilk haftalarından itibaren başlaması bekleniyor
ABD’de Gazze’ye ilişkin olarak gerçekleştirilen toplantı ve Gazze’de barış planının ikinci aşamasına ne zaman geçileceğine ilişkin bir soruya cevabında Fidan, "Hafta sonu Miami’de Gazze konulu toplantıya katıldık. Burada ara buluculuk rolünü, sorumluluğunu üstlenmiş dört ana devlet olarak bir araya geldik. ABD, Türkiye, Mısır ve Katar olarak Şarm el-Şeyh’ten bugüne kadar süreç nasıl gelişti, ne türden engellerle karşılaştık, karşılaştığımız krizlere ne türden çözümler getirebildik ya da getiremedik, bunları masaya yatırdık. Ve ikinci aşamaya geçişte neler olacak, neler bekleniyor, hassasiyetler neler onları detaylı bir şekilde görüştük. Burada özellikle Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nde yer alan ki bu kararda yer alan birçok husus aslında barış planında da yer alan hususlardı, organların kendileri barış planında yer alan organlar, başta ‘Barış Kurulu’ olmak üzere bunlarla ilgili detaylı görüşmelerimiz oldu. ABD tarafı bu konuda yaptığı özellikle Gazze’nin yeniden imarı konusundaki ön proje çalışmalarını sundular. Onları dinledik. İlk reaksiyonlarımızı, fikirlerimizi verme imkanımız oldu. Daha sonra bu kurulların nasıl hayata geçirileceğine ilişkin fikir teatisinde bulunduk. Bizim beklentimiz önümüzdeki ayın, yeni yılın ilk haftalarından itibaren belki Sayın Trump’ın deklarasyonuyla ikinci aşamanın hemen başlaması. Tabii ki yönetimin Filistinlilerden müteşekkil bir yapıya devredilmesi şu anda birinci öncelikli bir konu" diye konuştu.
