Acıbadem Eskişehir Hastanesi doktorlarından Kulak Burun Boğaz (KBB) Uzmanı Dr. Melike Koşarsoy Çakıroğlu, sinüslerin burun içine boşalmasına engel olan burun kemiği ya da kıkırdağı eğriliklerinin, burun eti büyümeleri ve bağışıklığı etkileyen bazı hastalıkların sinüzit oluşumuna neden olduğunu belirtti.
Sinüzitin oluşması hakkında konuşan Uzman Dr. Çakıroğlu, sinüslerin kafatası içinde yer alan içi hava dolu boşluklar olduğunu söyledi.
Sağ ve solda beşer adet olmak üzere toplam on sinüs bulunduğunu belirten Çakıroğlu, şöyle konuştu:
“Bu hava boşlukları sayesinde kafa kemiklerinin ağırlığı azalır. Kafa travmalarında darbenin beyne ulaşması engellenir. Ayrıca, sesin son şeklini almasında da görev alır. Doğumda yalnızca maksil ve etmoid sinüsler mevcut olup boyutları erişkine göre daha küçüktür. Diğer sinüslerin gelişimi 12-14 yaşlarında tamamlanır. 22-24 yaşlarında ise sinüsler son şekil ve boyutlarına ulaşır. Sinüsler, ostium adı verilen delikle burun içine açılır. Burun içini döşeyen yumuşak doku, sinüslerin içinde de devamlılık gösterir. Bu yumuşak dokudaki salgı bezlerinin ürettiği mukus; sinüslerin içinden burun içine doğru boşaltılır. Mukus salgısı, burundan alınan havadaki yabancı maddeleri tutarak solunum yollarına gitmelerine engel olur. İşte sinüzit, sinüs boşluklarını döşeyen bu yumuşak dokunun iltihabıdır. En önemli nedeni mukusun burun içine boşalamayarak sinüsler içinde birikmesidir. Burun içini döşeyen yumuşak dokunun sinüsler içinde devamlılık göstermesi sebebiyle burun içinde de aynı iltihap görülür; bu duruma ‘rinosinüzit’ denir.”
“KRONİK SİNÜZİTTE ŞİKAYETLER ÜÇ AY VE DAHA FAZLA SÜRER”
Sinüzitlerin en sık nedeninin virüse bağlı üst solunum yolu enfeksiyonları olduğunu belirten Dr. Çakıroğlu, şunları söyledi:
“Ani başlayıp dört hafta içinde düzelen sinüzite 'akut sinüzit' denirken, yılda dört ya da daha fazla sinüzit atağı meydana gelmesine 'tekrarlayan akut sinüzit' denir. Kronik sinüzitte şikayet ve bulgular 3 ay ve daha fazla sürer. Sinüs içindeki yumuşak dokuda gelişen ödem, sinüs ağızlarını tıkar. Sinüs içeriği burun içine boşalamaz. Boşalamayan bu mukus içerisinde ilerleyen dönemde bakteriler ürer ve bakteriyel sinüzit oluşur. Sinüslerin burun içine boşalmasına engel olan burun kemiği ya da kıkırdağı eğrilikleri, burun eti büyümeleri; bağışıklığı etkileyen bazı hastalıklar da sinüzit oluşumuna neden olur. Sinüziti olan bir hastada burun tıkanıklığı, geniz akıntısı, koku alma güçlüğü, yüzde ağrı ve ağırlık hissi şikayetleri bulunur. Ayrıca baş ağrısı, ağız kokusu, geniz akıntısına bağlı mide bulantısı ve öksürük görülebilir. Gece burun ve sinüs kanlanmasının artması sebebi ile hastanın şikayetleri artar. KBB muayenesinde burun içi yumuşak dokusunda ödem, kızarıklık, koyu-iltihaplı akıntı görülür. Yüzde hassasiyet vardır. Bu hastalarda burun içinde tıkanıklığa neden olabilecek kemik-kıkırdak eğrilikleri, burun eti büyümeleri, polip varlığı da araştırılmalıdır.”
“BURUN İÇİNİN BELLİ MİKTARDA TUZ İÇEREN SERUMLA YIKANMASI ÖNEMLİ”
KBB Uzmanı Dr. Çakıroğlu, Burun içindeki iltihaplı salgıların daha kolay temizlenebilmesi, tıkanıklıkların açılabilmesi için burun içinin belli bir miktarda tuz içeren serumla yıkanmasının önemine değindi.
Sinüzit tedavisinde, sinüzite neden olan bakterilere etki edecek antibiyotik; mukus salgısını seyreltecek olan ilaçlar, burun ve sinüs içindeki yumuşak dokuların ödemini çözmeye yönelik ilaç verildiğini anlatan KBB Uzmanı Dr. Çakıroğlu, sözlerini şöyle sürdürdü: "Alerjik nedene bağlı olarak gelişen sinüzitlerde tedaviye alerji ilaçları eklenebilir. İçinde bulunulan ortamın nemlendirilmesi, alerjenlerden temizlenmesi önemlidir. Sinüs içindeki mukus salgısının koyulaşması, enfeksiyona zemin hazırlayacağından hastanın fazla miktarda sıvı tüketmesi önemlidir. Cerrahi tedavi; kronik sinüzitlerde sinüsler içindeki iltihaplı dokuların temizlenmesi, sinüslerin burun içine boşaldığı kanalların ağızlarının açılması ya da genişletilmesi; burun içinde sinüzit gelişimine neden olabilecek kıkırdak-kemik yapıların düzeltilmesi, burun etlerinin küçültülmesi, poliplerin temizlenmesi amacıyla yapılır.”
AYDIN SARIOĞLU
