Almanya Başbakanı Friedrich Merz, Almanya Başkanlığında güncel gelişmelere ilişkin sürpriz bir basın toplantısı düzenledi. Başbakan Merz, ABD ile İran arasındaki iki haftalık ateşkes ve sonrasında yaşanan gelişmeleri değerlendirdiği basın toplantısında, 24 saatlik gerginliğe dikkat çekerek ateşkesin kırılgan olduğunu vurguladı. Merz, "Sadece son 24 saat bile bölgedeki ateşkesin ne kadar kırılgan olduğunu, Hürmüz Boğazı'ndaki durumun ne kadar belirsiz kaldığını ve ilgili tarafların pozisyonlarının ne kadar birbirinden uzak olduğunu gösterdi" dedi.
Merz, Avrupalı liderler ve ABD Başkanı Donald Trump ile dün telefon görüşmeleri gerçekleştirdiğini hatırlattı ve Trump'dan İran ile müzakerelere devam etmeye çağırdığını bildirdi. ABD Başkanı Trump ile görüşmesinde barış anlaşmasının imzalanmasından sonra Almanya'nın Hürmüz Boğazındaki gemi trafiğinin güvenliğine yardımcı olmak istediğini ilettiğini belirtti.
"Tüm bölgedeki durumu büyük endişeyle izliyoruz"
Almanya ile İran arasındaki doğrudan görüşmelerin yeniden başlatılacağı mesajı veren Merz, "Bunu, Amerika Birleşik Devletleri ve Avrupalı ortaklarımızla koordineli olarak yapıyoruz. Bu yolla, yaklaşan müzakerelerin başarısına kendi katkımızı da sunmayı hedefliyoruz. Çünkü tüm bölgedeki durumu büyük endişeyle izliyoruz" dedi.
ABD ve İran arasında varılan iki haftalık ateşkes sonrası İsrail'in Lübnan'a yönelik saldırılarını hatırlatan Merz, "Lübnan'ın güneyindeki durumu özellikle endişeyle izliyoruz. İsrail'in orada yürüttüğü savaşın vahşeti barış sürecini bir bütün olarak başarısızlığa uğratabilir, raydan çıkarabilir ve bunun olmasına izin verilemez. Bu nedenle İsrail hükümetinden daha da şiddetlenen saldırılarını durdurmasını talep ettim" dedi.
Bölgedeki gelişmeleri Avrupalı ve Orta Doğu'daki ortaklarıyla koordinasyon içinde takip ettiklerini ifade eden Merz, "Bu süreçte Orta Doğu'yu giderek istikrarsızlaştıran, Rusya'nın eline giderek daha fazla koz veren ve ar-tık küresel belirsizlikler oluşturan askeri tırmanışın bir an önce sona ermesini istiyoruz" dedi.
"NATO, özellikle Avrupa'da güvenliğimizin garantörüdür"
Merz, ABD Başkanı Donald Trump'ın İran savaşında destek vermeyen Avrupa ülkelerine tepki olarak ABD askerlerinin Avrupa kıtasından çekebileceği yönündeki gelişmeleri de değerlendirdi. Merz, "Transatlantik bir stres testi haline gelen bu savaşın, ABD ile Avrupalı NATO ortakları arasındaki ilişkileri daha da zorlamasını istemiyoruz. Her şeyden önce, net bir tavır sergileme taleplerine anlayış gösteriyoruz. NATO'nun bölünmesini istemiyoruz. NATO, özellikle Avrupa'da güvenliğimizin garantörüdür. Bu konuda soğukkanlılığımızı korumalıyız" ifadelerini kullandı.
Hürmüz Boğazı'nda deniz trafiğinin hızlı ve istikrarlı bir şekilde yeniden sağlanmasını istediklerini de belirten Merz, "Burada konu, temel uluslararası hukuk ilkelerini korumaktır. Çünkü Hürmüz Boğazı yeniden serbest hale geldiğinde ancak Almanya'nın ve tüm dünyanın büyük ölçüde acı çektiği enerji piyasalarındaki muazzam dalgalanmalar yavaş yavaş azalacaktır" dedi.
Merz, iki haftalık ateşkes kararıyla birlikte akaryakıt fiyatlarında kısmen düşüş yaşandığına dikkat çekerek, "Hürmüz Boğazı üzerinden taşımacılığın savaş öncesi seviyelere geri dönmesi ve bununla birlikte dünya piyasasındaki arzın istikrar kazanması zaman alacaktır. Bu da en azından bir yük oluşturacaktır. Yıkılan üretim tesislerinin yeniden inşa edilmesi de zaman alacaktır" ifadelerini kullandı.
"Küresel piyasalardaki dalgalanmalardan herkesi koruyamayız"
Merz, ülkesinde son iki haftada rekor düzeyde artan akaryakıt fiyatlarına ilişkin değerlendirme yaparken çarpıcı ifadeler kullandı. Merz, "Yaptığımız düzenlemelerle vatandaşları koruyoruz. Almanya'daki şirketleri koruyoruz, ancak onları küresel piyasalardaki tüm dalgalanmalardan koru-yamayız. Bizim için önemli olan, Almanya'da özgürlük, barış ve güvenliği garanti etmektir. Bunu yapmak istiyoruz. Ancak her türlü sarsıntıdan koruyamayız" dedi.
Trump'ın Avrupa'dan askerlerini çekme tehdidine cevap
Merz, bir soru üzerine ABD Başkanı Trump ile Almanya'daki ABD askerlerinin geri çekilmesini konuşmadıklarını belirtti. Merz, "Trump ile telefon görüşmesinde NATO'nun geleceği hakkında konuştuk. Ona haziran başında Ankara'da yapılacak NATO Zirvesi öncesinde NATO'nun geleceği konusunda bir kez daha mutabık kalmayı teklif ettim. Amerika Birleşik Devletleri'nin de dahil olduğu NATO'nun Avrupa'yı korumasını sürdürmek için her şeyi yapmaya kararlıyım. Bu ittifak şu anda hiçbir şeyle ikame edilemez ve bu nedenle onu korumaya ve Amerikan Başkanı ile geliştirmeye büyük önem veriyorum" dedi.
"Diplomatik bir başarı kesinlikle garanti değil"
Merz, Trump'ın Hürmüz Boğazı'nın güvenliği için askeri destek beklentisine ilişkin olarak Alman yasalarını ve hukuki süreci işaret ederek, bunun yakın bir zamanda gerçekleşmesinin mümkün olmadığını belirtti. Merz," Bu savaşın etkileri bizim için de geçerlidir. Bu bakımdan şimdi bu etkilerle başa çıkmalıyız ve umarım bu çatışmanın nedenleri çözüme kavuşturulur. Eğer diplomatik yollarla çözülebilirse, o zaman federal hükümet diplomatik bir başarıya ulaşmak için elinden geleni yapmaya devam edecektir" dedi.
Merz, cumartesi günü Pakistan'da ABD ve İran arasında yapılması planlanan görüşmelere değinerek, "Diplomatik bir başarı kesinlikle garanti değil" ifadelerini kullandı.
İlhan Atasoy
