Sağlık Bakanlığı'ndan yapılan yazılı açıklamada, toplumsal hayatımızda önemli bir yeri olan Ramazan ayında dini vecibeyi yerine getirmek için tutulan orucun günlük yaşamda önemli değişikliklere neden olduğu ifade edildi.
Ramazan'da yapılan en önemli beslenme değişiklikleri arasında oruç tutan kişilerin günlük beslenme şekli ve öğün sayısını değiştirip, üç ana öğün olan günlük beslenme düzeninin iki öğüne indirilmesi olduğu vurgulanan açıklamada, özellikle hamur işi, tatlı, kırmızı et, ekmek ve makarna
tüketiminin arttığı kaydedildi.
Açıklamada, "Oysa ki oruç tutarken sağlıklı ve çeşitli besin seçenekleriyle yeterli ve dengeli beslenmenin sağlanması temel olmalıdır" ifadesine yer verildi.
Yeterli ve dengeli beslenmenin Ramazan ayında da unutulmaması gerektiği ifade edilen açıklamada, "Yeterli ve dengeli beslenmenin Ramazan ayında da sürdürülebilmesi için gün içerisinde en üz üç öğünün tamamlanması, bu nedenle de sahur öğününün atlanmaması gerekir.
Sahurda sadece su içerek niyetlenmenin veya gece yatmadan önce yemek yemenin zararlı olduğu unutulmamalıdır" denildi.
Sahur yemeklerinin ağır yemeklerden oluşması halinde gece metabolizma hızı düştüğü için yemeklerin yağa dönüşme hızı ve kilo alma riskinin arttığı belirtilen açıklamada, sahurda ya hafif bir kahvaltı yapılması ya da çorba, sebze ve zeytinyağlı yemeklerden oluşan bir öğünün tercih edilmesi önerildi.
Açıklamada, beynin doyma emrini yemekten 15-20 dakika sonra verdiği hatırlatılarak, çok hızlı yemek yendiğinde bu süre zarfında enerjisi yüksek besinler yenmesi durumunda, bunun ilerleyen günlerde kilo alımına
zemin hazırlayacağı kaydedildi.
Oruç tutmanın sağlıklı insanların metabolik dengesinde çok önemli değişiklikler yapmadığı belirtilen açıklamada, ancak bazı hastalıklarda (şeker hastalığı, karaciğer yetmezliği vb.) veya özel durumlarda (hamilelik ve emziklik) olumsuz sonuçlar doğurabileceğinin göz ardı edilmemesi gerektiği ifade edildi.
Açıklamada, kronik hastalığı olan kişilerin ilgili uzman hekime danışmadan oruç tutmamaları önerisine de yer verildi.
Sağlık Bakanlığı'ndan yapılan açıklamada oruç tutanlar için sağlıklı beslenme önerileri şöyle sıralandı:
- Ramazan ayı süresince yeterli ve dengeli beslenmeye özen gösterilmelidir.
- Ramazan'da 4 öğün beslenilmeli, öğünler; sahur, iftar yemeği, iftardan sonra 1-1.5 saat aralıklarla iki ara öğün şeklinde düzenlenmelidir.
- Oruç tutanların mutlaka sahur yapmaları sağlığın korunması açısından önemlidir. Sahur yemeğinde midenin boşalma süresini uzatarak acıkmayı geciktiren; yumurta, süt, yoğurt, peynir veya kuru fasulye, nohut, mercimek yemeklerinin tüketilmesi; aşırı yağlı, tuzlu ve ağır yemekler ve unlu gıdalardan uzak durulması; zeytin, meyve, çiğ sebze, reçel gibi gıdaların tüketilmesi uygundur.
- İftara peynir, domates, zeytin gibi kahvaltılıklar veya çorba gibi hafif yemeklerle başlanılması, 10-15 dakika sonra az yağlı et yemeği, sebze yemeği veya salatayla devam edilmesi uygundur.
- Günde ortalama 2-2.5 litre su içmeye, bununla birlikte enerji verirken sıvı ihtiyacını da karşılayacak ayran, taze sıkılmış meyve suları vb. içmeye özen gösterilmelidir.
- İftarda aşırı şerbetli, yağlı tatlılar yerine; sütlü tatlılar veya meyve tatlıları tercih edilmelidir.
- İftar yemeğinden hemen sonra televizyon ve bilgisayar karşısına geçmek, koltukta dinlenmek yerine biraz hareket etmek, kısa mesafeli yürüyüşler yapmak sindirime yardımcı olması açısından yararlı olmaktadır.
- Yemek pişirme yöntemi olarak özellikle ızgara, haşlama, ve fırında yapılan yemekler tercih edilmeli, kavrulmuş, tütsülenmiş ve kızartılmış besinlerden uzak durulmalıdır.
- Beslenme düzenindeki değişikliğe bağlı olarak oluşabilecek kabızlığı önlemek için, yemeklerde lif oranı yüksek gıdalar ve ara öğünlerde de taze ve kuru meyveler, ceviz, fındık, badem gibi kuru yemişler tercih edilmelidir.
YUSUF ZİYA ERARSLAN / ANKARA
