GÜNDEM - 29 Kasım 2024 Cuma 12:29

“Sahte dolarların piyasaya çok büyük etkisi olmayacak”

A
A
A

Yaklaşık bir buçuk aydır piyasada dolaşan ve miktarı 600 milyon ile 1 milyar dolar arasında olduğu tahmin edilen sahte dolarlar ile ilgili yorum yapan Dr. Öğr. Üyesi Zekeriya Şahin, “Bu sahte dolar olayının doğrudan faize etkisi olacağını düşünmüyorum. Burada önemli olan piyasada kullanılan ve mağduriyete sebebiyet veren tutar. 10 ile 15 milyon dolar arasında bir piyasa kullanımı düşünülmektedir. Rakamsal olarak ekonomik büyüklüğümüzü düşündüğümüz zaman doğrudan faize etkisi olabilecek bir unsur değil” dedi.

İstanbul Esenyurt Üniversitesi İşletme bölümünden Dr. Öğr. Üyesi Zekeriya Şahin, sahte dolarlarla ilgili açıklama yaptı. Sahte dolarları sadece 50 dolar bazında düşünmemek gerektiğini belirten Dr. Öğr. Üyesi Şahin, “Çünkü piyasada, 50 dolar işin boyutsal olarak yüksek olan miktarı olduğu için bu 50 dolar krizi diye yaşanıyor. Oysaki 10, 20, 100’lük banknotlarda da problemler var” açıklaması yaptı.

“Sahte dolarların piyasaya çok büyük etkisi olmayacak”

Dr. Öğr. Üyesi Şahin, “Biliyorsunuz ki dolarların ATM’lerden, döviz bürolarındaki para sayma makinelerinden, nasıl geçtiği ile ilgili soru işaretleri, şaibe var. Şaibe kaynağı şu; ATM’lerin ve döviz bürolarındaki para sayma makinelerinin güncellenmemesiyle ilgili bir durum. Kapalıçarşı’da başlayan bu patlak piyasaya sürülerek her yere yayıldı. Menşei ise Orta Doğu, Asya, Balkan ülkeleri. Oralardan giriş yapıldı. Bununla ilgili emniyet güçlerinin yaptığı çok ciddi operasyonlar var. Özellikle İstanbul, Balıkesir ve Çorum üçgeninde, daha sonra da bunu ülke genelinde birçok şehirde yaygınlaştırarak operasyonel anlamda önüne geçmeye çalışılıyor. Merkez Bankası, gerekli bankalara gerekli talimatları vererek ATM’lerin teknolojik güncelleme yapmalarını istedi” şeklinde konuştu.

“Mağdur olmamak için belge alarak işlem yapın”

Doların bu sıralar sabit ilerlemesiyle ilgili de konuşan Dr. Öğr. Üyesi Şahin, Bu, piyasanın arz ve talep dengesiyle alakalı bir durumdur. Sahte dolar olayının da emniyetin rakamsal verilerine göre bakıldığında piyasayı çok olumsuz etkileyeceğini düşünmüyorum. Bu sahte dolarların piyasadan temizlenmesi ise 3 ayı bulur. Bunlar zamanla piyasadan imha edilecektir. Bu süreçte herkes dikkatli olmalı. Yine döviz bürolarından, banka şubelerinden alım yapmalarını tavsiye ediyorum. Kesinlikle döviz alım ve satım işlemlerinde bildikleri, güvendikleri yerden belge alarak bu işlemi yapsınlar” uyarısında bulundu.

Kapalıçarşı ve döviz büroları çalışanlarının sahte doları tespit etme konusunda çok tecrübeli olduğunu belirten Dr. Öğr. Üyesi Şahin, “Parayı el kontrolleriyle birtakım teknik kontrollerle çok rahat anlayabiliyorlar. Ama yine de riske girmiyorlar. Çünkü sorun aslında şurada; bir bankamızın bir veya birkaç şubesinde ATM’ye yatırılan döviz tutarının daha sonra ATM’den lira bazında çekilmesiyle bu olay patlak verdi” dedi.

Nisanur Şentürk

Bunlar Da İlginizi Çekebilir
Gaziantep Kar yağışı sonrası kışlık araç bakım yoğunluğu arttı Gaziantep’te kar yağışıyla birlikte araçların kışlık bakımı için servislere akın eden sürücüler yoğunluğa neden oldu. Beklenen kar yağışının başlamasıyla birlikte sürücüler servislere akın etti. Sabah saatlerinden itibaren oluşan yoğunluk, birçok sürücünün kış lastiği kavramını yanlış yorumladığını ve sadece kar yağdığında takılması gerektiğini düşündüğünü ortaya koydu. Gaziantep’te kış mevsimi öncesinde araçlarının kışlık bakımını yaptırmayan ve kar yağışının ardından sorun yaşayan sürücüler, araçların kışlık bakımı için servislerin yolunu tuttu. Kış mevsimine girilmesine rağmen sürücüler araçların kışlık bakım işlemini kar yağışına kadar erteledi. Bu durum kar yağışının ardından oto tamir servislerinde yoğunluğa neden oldu. Hem araçlarının kışlık bakımını yaptırmak için gelenler hem de kar yağışının ardından yollarda oluşan buzlanma nedeniyle meydana gelen kazalarda araçları hasar gören sürücülerin oto servislerin yolunu tutmasıyla ustalar, talebe yetişmekte zorlandı. Oto sanayilerde kar mesaisi Gaziantep’te etkili olan kar yağışı ve yollarda yaşanan buzlanma kazaları da beraberinde getirdi. Kış lastiği takmayan ve araçlarının kışlık bakımını yaptırmayan sürücüler trafik kazalarına neden oldu. Bu durum özellikle oto sanayilerde ve servislerde yoğunluk yaşanmasına yol açtı. Oto sanayicilerin yoğun mesaisi sürerken, ustalar sürücülerin antifriz ve lastik bakımının yapılması gerektiği konusunda uyardı. Kış mevsimine girilmesi ve kar yağışı kışlık araç bakımının önemi arttı. Kar yağışının yoğunluğu arttırdığı oto tamircilerde ustalar, antifriz ve lastik bakımının yapılmasının önemine değindi. Rutin bir kışlık araç bakımının maliyetinin de ortalama 5-6 bin TL arasında olduğunu belirtiyor. Oto sanayilerde araç tamiri yapan ustalar araçların kış bakımlarının aksatılmaması gerektiğini söyledi. Kar yağışının ardından araç bakımlarında yoğunluk oluştuğunu belirten oto servis yetkilisi Hayri Çekiç, bakımı yapılmayan araçlarda 120 bin TL’ye kadar masraf riski olduğunu ifade etti. Periyodik motor yağı bakımı, antifriz ölçümü ve akü kontrolünün önemini vurgulayan Çekiç, çok basit bakımların büyük masraflardan kurtaracağını belirterek, "İnsanlar artık meteorolojiden hava durumunu yakından takip ediyorlar. Tabi bunun yanında genelde kar yağdığı zaman vatandaşlarımızın mağdur olmaması için araçlarında mutlaka kar ve kış lastikleri, zincirler, çelik halat, yol yardımcısı ve akü takviyesi gibi önemli malzemeleri bulundurması daha iyi olur. Çünkü bu malzemeler kişi aracıyla yolda kalındığı zaman bu hava şartlarında bizimde sürücülere ulaşmamız geç olur. Sürücüler donma riskine karşı, aracının ve kişinin kendisi zorda kalmaması için bu malzemeler önemlidir" dedi. Kış aylarında araçların sağlıklı ve güvenli bir şekilde çalışabilmesi için düzenli bakım yapılmasının gerekliliğine dikkat çeken Çekiç, "Araçların rutin genel bakımlarını, hasarlarını garantili bir şekilde yapıyoruz. Araçların genelde kışlık bakımları oluyor. Bu bakımların rutin olarak düzenli kilometrede yapılması lazım. Araçların bakımları yapıldığı zaman motor daha uzun ömürlü ve daha performanslı olur. Çünkü bu bakımlar hayatı önem taşıyor. Bu bakımlar yapılmadığı zaman 5-7 bin TL civarında olan rakamlar 70 ile 120 bin TL gibi rakamları bulur. Onun için araçların bakımının düzenli olması lazım" şeklinde konuştu. Araçların sağlıklı bir şekilde çalışabilmesi için periyodik olarak motor yağı bakımı, antifriz ölçümü ve akünün kış şartlarına uygun olup olmadığının kontrol edilmesi gerektiğini belirten Çekiç, bu bakım işlemlerinin sadece aracın sorunsuz çalışmasını sağlamakla kalmayıp aynı zamanda da oluşabilecek maddi zararları önlediğini belirtti. Ayrıca, güvenli bir sürüş deneyimi için lastik seçiminden fren sistemine kadar birçok faktörün göz önünde bulundurulması gerektiğini de ifade eden Çekiç, kışlık bakımı yapılmayan bir aracın ilerleyen dönemlerde daha fazla masraf çıkarabileceğini de sözlerine ekledi. Aracının kışlık bakımını yaptıran Mustafa Erdoğan ise, "Aracımın kışlık bakımlarını yaptırmaya geldim. Malum kış mevsimi ve araca daha güvenli binmek için bakımlarımızı yapmak zorundayız. Özellikle de kış lastiklerimize özen gösterelim. Aracımızın bakımlarına özen gösterelim. Yolda kalmamak için aracımızın bakımlarına özen gösterirsek daha keyifli bir sürüş yaşayabiliriz" diye konuştu.