Türkiye 1970 yılında deniz sondajlarına başladı. 2004 yılında Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı’nın Karadeniz’de yürüttüğü hidrokarbon arama faaliyetleri yoğunlaşarak sürdü. 2019 yılına kadar 2 ve 3 boyutlu sismik veriler toplanarak çalışmalar sürdürüldü. Türkiye, ilk milli sondaj gemisi Fatih ile birlikte 20 Temmuz’da Zonguldak açıklarındaki Tuna-1 kuyusunda derin deniz sondaj çalışmalarına başladı. 21 Ağustos 2020 tarihinde ise müjdeyi Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan açıkladı. Milli imkanlarla ilk derin deniz doğal gaz keşfi gerçekleştirildi.
Zonguldak’ın 170 kilometre açığında 320 milyar metreküp doğal gaz keşfeden Türkiye; daha sonra filosuna ’Kanuni’, ’Yavuz’ gemilerini de ekleyerek sondajlarını sürdürdü. Diğer keşiflerle birlikte Karadeniz’deki toplam gaz rezerv miktarı 710 milyar metreküpe ulaştı. Sondaj filosuna ’Abdülhamid Han’ sondaj gemisi de eklendi. Böylelikle Türkiye’nin hem Akdeniz hem de Karadeniz’deki sondaj çalışmalarında filosundaki gemi sayısı 4’e yükselmiş oldu.
Karadeniz Gazı, denizin 2 bin 200 metrelik tabanına kurulan kuyulardan çıkartılarak borular vasıtasıyla Filyos Limanı’nda kurulan doğal gaz işleme tesislerine getirildi. Türkiye’nin 100. yılını kutladığı 2023 yılında ’Türkiye Yüzyılı’ sloganını duyuran Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın da katıldığı 20 Nisan 2023 tarihinde saat 20.23’teki törenle Karadeniz gazının ana dağıtım hattına bağlandı.
İki büyük müjdeyi açıkladı
20 Nisan günü Cumhurbaşkanı Erdoğan, daha önce verdiği müjde sözünü unutmadığını ifade ederek, hanelerde mutfak ve ısınma için kullanılan doğal gazı bir yıl süreyle ücretsiz vereceklerini açıklayarak, "Türkiye’nin imkanlarını milletimizin her bir ferdinin hayatına yansıyacak şekilde kullanma sözümüzü de burada unutmuyoruz. İşte bugün, bu sözümüzün gereğini yerine getiriyoruz. Ülkemizin her bir hanesindeki doğal gaz faturasını düşürecek iki müjdeyi paylaşmak istiyorum. Birinci müjdemizi açıklıyorum. Vatandaşlarımızın evlerindeki mutfaklarında ve sıcak su tüketiminde kullandıkları doğal gazı bir yıl süreyle ücretsiz veriyoruz. Aylık ortalama 25 metreküpe denk gelen mutfak ve sıcak su tüketimine denk gelen doğal gazın bedeli bir yıl boyunca faturalardan düşülecektir. Aynı zamanda önümüzün yaz olduğunu dikkate alırsak pek çok hanenin neredeyse hiç doğal gaz faturası ödemeyeceği anlamına geliyor.
Özellikle emeklisinden öğrencisine tüm dar gelirli vatandaşlarımızın bütçesine ücretsiz doğal gaz kullanımının önemli bir katkı yapacağına inanıyorum. İnşallah seçimlerden sonraki dönemde bunun benim vatandaşıma yansıması çok daha farklı ve olumlu bir şekilde tecelli edecektir. Aylık mutfak ve sıcak su tüketimini karşılayacak bedava doğal gazınız hayırlı olsun" dedi.
Faz-1’in tamamlanmasının ardından Faz-2 başlayacak
Faz-1’de ilk beş kuyuda sondaj operasyonları başlamış oldu. Eylül itibarıyla da diğer beş kuyu da burada sisteme alınarak toplamda on kuyudan 10 milyon metreküplük bir doğal gaz akışı sağlanacak. Faz-1 tamamıyla bittikten sonra Faz-2 operasyonuna geçilecek. Faz-2 ile birlikte toplamda yaklaşık 15 milyar metreküplük bir doğal gaz akışı sağlanacak.Faz-3, Faz-4’ün de tamamlanmasıyla birlikte yaklaşık on yıl içerisinde Türkiye’nin bütün sektörlerde tükettiği doğal gazın yarısını Filyos’tan temin etmesi bekleniyor.
Onur Altındağ
