Bolu’da Kartalkaya Kayak Merkezi’nde bulunan Grand Kartal Otel’de 21 Ocak gecesi çıkan yangında 78 kişi hayatını kaybetmiş, Bolu Cumhuriyet Başsavcılığınca yürütülen soruşturma kapsamında da 31 kişi gözaltına alınmıştı. Aralarında otelin sahibi Halit Ergül, genel müdürü Emir Aras, itfaiyeden sorumlu Bolu Belediye Başkan Yardımcısı Sedat Gülener, İl Özel İdare Genel Sekreteri Sırrı Köstereli, İtfaiye Müdür vekili Kenan Coşkun’un da bulunduğu 22 şüpheli tutuklanmıştı.
Yangının çıkış nedeni belli oldu
Grand Kartal Otel’de incelemelerini tamamlayan bilirkişi heyeti, hazırladıkları raporu Bolu Cumhuriyet Başsavcılığı’na gönderdi. Uzman ekiplerin hazırladıkları raporda yangının 03.16 sıralarında otelin 4’üncü katında bulunan restoran kısmındaki grill plate cihazının açık olması ve termostatının çalışmaması nedeniyle aşırı ısınmadan kaynaklı toplama kabında bulunan yağda aşırı ısınma ve buharlaşmayla meydana geldiği, ardından da çöp bidonuna sıçrayarak büyüdüğü ve LPG fleksi hortumunu eritmesinin ardından çıkan gazın alev almasıyla yangının büyüdüğü bilirkişi raporuna eklendi.
"Asansör boşluklarının baca vazifesi gördüğü"
Asansör boşluklarının baca vazifesi görmesi nedeniyle yangın dumanlarının tüm katlara yayıldığı belirtilen raporda, "Resepsiyon görevlisinin yangını öğrenmesiyle insanları tahliye edilmesi için uyarılmasında gecikmesi, yangın uyarı sistemlerinin çalışmaması veya yetersiz olması, çalışanların otopark ve lobi giriş kapılarını açarak ateşin ve dumanın otel içinde hızla yayılmasına sebep olması, personelin yangına müdahale konusunda bilinçsiz olması, merdiven ve asansörler otelde sonradan yapılan tadilat esnasında çatıdan doğal atmosfere çıkışları kapatılarak 11’inci ve 12’inci kat yerleşim yeri olarak düzenlendiğinden yangın gazları merdivenleri baca olarak kullanmış ancak dış atmosfere tahliye edilemedikleri için kısa sürede tüm oda katlarının süratle zehirli ve yanma gücü yüksek gazlarla doldu. Asansör boşluklarının baca vazifesi gördüğü, yangının ve dumanın diğer katlara yayılmasında etkili olduğu görüldüğünden binadaki tüm asansörlerin ve özellikle makine dairesi asansörlerin yeterli havalandırma ve dumandan arındırma bacası bulunmadığı, dumanın katlara yayılmasını engelleyecek asansör kuyularının basınçlandırılmadığı, dosya kapsamında asansör basınçlandırma hesapları yer almamıştır" denildi.
"LPG depoları ve dağıtım hatları ile ilgili tesisat kurulum ve onay belgeleri talep edilmemiş, sorgulanmamıştır"
Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın 2008 yılından bu yana oteli 13 kez denetlediği ifade edilerek, "Kültür ve Turizm Bakanlığı yetkililerinin özellikle can ve mal güvenliği, personelin niteliği ve eğitim düzeyi başta olmak üzere gerekli tüm denetimleri özensiz ve yetersiz yaptıkları, mevcut eksiklikleri tespit etmedikleri saptanmıştır. Bina tahliye planları ve yangın ekipleri oluşturulmuş mu? Isı kaynakları kontrolü yangın emniyeti açısından önemli olmasına rağmen değerlendirilmemiştir. Heyetimizce yerinde yapılan incelemede muhtelif akaryakıt tankları, depoları, standart dışı bidonlarda benzinler, muhtelif LPG tüplerinin dikkate alınmadığı tespit edilmiştir. Parlayıcı ve patlayıcı madde değerlendirmesi, LPG ve doğal gaz algılama dedektörü hususu yangın emniyeti açısından çok büyük önem arz etmesine rağmen hiç değerlendirilmemiştir. Tesiste bulunan LPG depoları ve dağıtım hatları ile ilgili tesisat kurulum ve onay belgeleri talep edilmediği ve sorgulanmamıştır. Özellikle insan yoğun alanlarda LPG kullanımından kaynaklanabilecek tehlikeler için gerekli risk analizleri yapılmamıştır" ifadeleri kullanıldı.
"İtfaiye tesis bünyesinde denetimi eksik yaptı"
Bolu Belediyesi İtfaiye Müdürlüğü ile ilgili bahse konu eksikliklerin can ve mal güvenliği açısından oluşturdukları tehlikeler dikkate alındığında "İtfaiye yetkililerinin tespit ettikleri eksiklikleri mutlaka elektronik ortamda kayıt altına alması, raporun tutulduğu gün iş yeri açma ve çalışma ruhsatı vermeye yetkili olan İl Özel İdaresi/Valilik ile tesisin tüm birimleriyle bütünleşik turizm işletmesi olması nedeniyle Kültür ve Turizm Bakanlığı yetkililerine bildirmesi gerekirdi. Söz konusu kritik bildirimin yapılmamasından dolayı talep üzerine tesis bünyesinde denetimi eksik yapan itfaiye yetkililerinin görevlerini gereği gibi ifa etmediğinden dahili olan yetkililerin cezai sorumlulukları ayrıca değerlendirilmesi gerekir. Otel ile ilgili yapı ve yapı kullanım ruhsatı verme, umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinin ruhsatlandırılması ve önceden ruhsatlandırılması yapılan yerlerin denetimlerinin İl Özel İdarelerinin yetki ve sorumluluğunda olduğu, otelde yangına karşı gerekli önlemlerin alınıp alınmadığını periyodik sürelerde olmasa da denetleme görev ve sorumlulukları bulunmaktadır" denildi.
"İhmalleri gerçekleştiren yetkili ve sorumluların birinci derecede asli kusurludur"
Gerekli tüm denetimlerin özensiz ve yetersiz yapılması sebebiyle 2 bakanlık ve 2 kurumun 1. derece kusurlu olduğu eklenen raporda, "İhmaller zincirinin olayın gerçekleşmesi, engellenememesi, yayılması ve çok fazla kişinin hayatını kaybetmesiyle doğrudan ilişkili ve illiyet bağının birçok noktadan birden fazla kere kuruldu. Otelin işletme belgesini veren ve onaylayan Kültür ve Turizm Bakanlığı yetkilileri inceleme konusu olayda denetim süreçlerinde yetersiz kaldıklarından, Bolu İl Özel İdaresi yetkilileri gerekli denetimleri zamanında ve gereği gibi yapmadıklarından, Bolu Belediyesi İtfaiye Müdürlüğü yetkilileri gerekli tüm denetimleri özensiz ve yetersiz yaptıkları, mevcut eksiklikleri gereği gibi işlemediklerinden, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı yetkilileri gerekli denetimleri zamanında ve gereği gibi yapmadıklarından birinci derecede etkili olmuşlardır" diye raporda kusur belirtildi.
"Eksiklikler bilerek giderilmedi"
Raporun devamında, "Otel sahipleri ve yönetim kurulu üyelerinin eksiklikleri bilerek gidermemeleri ve birden fazla sayıda ihmal sebebiyle otelin işletmesinden sorumlu genel müdür ve sıralı yetkili yöneticilerin eksiklikleri bilerek gidermemeleri ve birden fazla hususta gerçekleştirdikleri ihmaller sebebiyle mimari proje sorumlularının binanın tasarımındaki yanlışlıklar sebebiyle, görev yapmış iş sağlığı ve güvenliği uzmanlarının riskleri doğru öngöremedikleri, gerekli önlemlerin alınmasını sağlamadıkları, iyileştirme ve düzeltmeleri yapmadıkları ve ilgili makamlara bildirimde bulunmadıklarından, otelde kurulu LPG tesisatında yukarıda belirtilen ihmalleri gerçekleştiren yetkili ve sorumluların birinci derecede asli kusurludur" denildi.
Enes Özkan
