HATİCE ÇEKER-AHMET FARUK SARIKOÇ/İSTANBUL
Pantolon, gömlek gibi eski kumaşlardan kağıt yapan kağıt ustası Tuğrul, Türkiye’ye özgü geleneksel bir kağıt üretmeyi amaçlıyor.
Oğuzhan Tuğrul, Kağıthane Belediyesi’nin desteğiyle, kendisine tahsis edilen el yapımı kağıt atölyesinde ailece eskimiş kumaşlardan kağıt üretiyor. Eski pantolon, gömlek ve çeşitli kıyafetleri keserek hamur haline getiren Oğuzhan Tuğrul, burada ürettiği kağıtla kaybolmuş bir sanatı gün ışığına çıkarırken, diğer taraftan geri dönüşüme katkı sağlıyor.
Eşi Aynur Tuğrul’la birlikte bir hayli meşakkatli süren kağıdın üretim işlemini anlatan kağıt ustası Tuğrul, şöyle konuştu: “Kağıt eskiden paçavradan yapıldığı için pamuklu, keten kumaşları parçalıyoruz. Ondan sonra bir dövücü aletimiz var. Dövücü aletin içine konulan parçalar dövülerek hamur haline geliyor. Daha sonra bu hamurları bir süzgeç vasıtasıyla süzerek kağıt haline getiriyoruz. İki günde kuruyor ve kağıt haline geliyor.”
El yapımı kağıt ustası Oğuzhan Tuğrul, kaybolmuş bir sanat olan el yapımı kağıt üretimine Türklerin gereken önemi vermediğini belirterek şunları söyledi: “Uygur Türklerindeniz. Ailecek burada 550 sene sonra kaybolmuş bir sanatı, Kağıthane’de canlandırmak üzere bulunuyoruz. İcadından beri Türkler Çin Seddi’nin batısında kağıt üretiyorlar. Her ne kadar Çin’e mal edilmiş olsa bile Türkler başından beri kağıt yapıyor. Hatta Uygurların matbaacılık birikimleri de var. Bizim için Kağıthane’de bu işi yeniden başlatmak çok anlamlı oldu. Belediye başkanımız sağolsun çok ileri görüşlü bir hareketle bize bu fırsatı verdi.”
GELENEKSEL TÜRK SANATLARINDA KULLANILAN KAĞITLAR YURT DIŞINDAN GELİYOR
Burada Türk kitap sanatları konusunda son 20-30 senede çok önemli gelişmeler kaydettiklerini anlatan Tuğrul, hat, ebru, minyatür gibi geleneksel sanatlarda bir kağıdın üretilmediğini ifade ederek şunları söyledi: “Maalesef geleneksel Türk sanatlarında kullanılan kağıtlar yurt dışından geliyor. Biz dedik ki artık Türk kağıdının yeniden canlandırılması, yeniden doğmasında fayda var. Dolayısıyla buradaki amacımız halkımıza, ilgilenen kişilere kağıdın nasıl yapıldığını ve kağıt yapmanın ne kadar kolay olduğunu anlatmak. Türk kağıtçılığının bir noktaya gelmesini sağlayıp dünyada oluşmuş kağıt pazarları var. Ülkemiz insanları bu pazarlarda ürettikleri ürünlerle yer alırsa hem milli gelirimize bir katkı olacak hem de kültürel anlamda moralimiz düzelecek.”
Oğuzhan Tuğrul, Kültür Bakanlığı’ndan kaybolmaya yüz tutmuş el yapımı kağıt sanatına sahip çıkılmasını isteyerek, Türkiye’ye ait milli bir kağıdı üretmeyi amaçladığını söyledi.
Oğuzhan Tuğrul, bu sanatı kaybolmaması için eşine ve çocuklarına öğrettiğini söyledi. 10 yaşındaki kızı Bilgehan da tıpkı anne ve babası gibi kağıt yapımına ilgi duyarak, okuldan arta kalan zamanlarını atölyede geçiriyor. 4 yaşında kağıt yapımını öğrendiğini dile getiren Bilgehan, “Eskiden evin çatısında babam yapıyordu. Önce hamur sanmıştım. Sonra ben de yapmaya başladım” dedi.
