TÜRKER BEKTAŞ
ANKARA
Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanı Nihat Ergün, Başbakan Recep Tayyip Erdoğan başkanlığında gerçekleştirilen Bilim ve Teknoloji Yüksek Kurulu’nun (BTYK) 26. Toplantısı’nda alınan kararları açıkladı. 2010 yılında gerçekleştirilen BTYK toplantısında alınan karar doğrultusunda dünkü BTYK toplantısında öncelikli alan olarak ‘enerji’ alanının ele alındığını belirten Bakan Ergün, “Bu konu, hem büyümeyle yakın ilişkisi hem de ekonomik ve stratejik boyutu ile çok önemli bir alandır. Dünyadaki küresel güç oyunlarının çok büyük oranda enerji kaynakları üzerinden dönüyor olması, elbette bir tesadüf değildir” dedi.
2012 yılı sonu itibariyle cari açığın yüzde 71'inin enerji ithalatından kaynaklandığının altını çizen Bakan Ergün, cari açığı azaltma hedefinin, enerjide dışa bağımlılığı azaltacak adımlarla doğrudan bağlantılı hale geldiğini kaydetti. Bakan Ergün, “Bu adımlar da, temelde enerji alanında yapılacak Ar-Ge ve yeniliğe dayanıyor. Türkiye’nin son 10 yılda çok istikrarlı bir büyüme trendine girdiğini ve bu sürecin devam edeceğini biliyoruz. 2023 yılına dair hedeflerimizi, Türkiye’nin yeni ihtiyaçlarını düşündüğümüzde, enerji talebinin de çok hızlı bir şekilde artacağını öngörmek işten bile değildir” diye konuştu.
“2023 YILINDA ENERJİ HARCAMALARI 106 MİLYAR DOLAR OLACAK”
OECD verilerine göre, enerji ihtiyacının gelecek süreçte, Çin, Hindistan ve ABD gibi ülkelerden bile hızlı artacağına işaret ettiğini ifade eden Bakan Ergün, enerji ihtiyacını karşılamak için 2012 yılında 60 milyar dolar harcandığını söyledi. Bu rakamın 2023 yılında 106 milyar dolar seviyesine çıkmasının beklendiğini vurgulayan Bakan Ergün, “Bu paranın çoğunu ülkemizde mevcut olmayan fakat enerji ihtiyacımızın büyük bir kısmını sağlayan kaynakların teminine harcıyoruz. Bugün enerji ihtiyacımızın büyük çoğunluğunu ithal ediyoruz. Bu nedenle, enerji ihtiyaçlarımızı karşılama noktasında alternatif yöntem arayışları ön plana çıkmalıdır” dedi.
2023 yılında elektrik üretimi içerisinde yenilenebilir enerji payının en az yüzde 30 olmasının hedeflendiğini sözlerine ekleyen Bakan Ergün, üniversitelerin, sanayinin, kamu kurumlarının enerji alanına, enerjinin alt dallarındaki Ar-Ge konularına odaklanmalarının Türkiye için çok hayati bir önem taşıdığına dikkat çekti. Bakan Ergün, “Dünkü BTYK toplantımızda artan bu enerji ihtiyacını karşılamaya yönelik 3 ana öneri gelişti. Bunlar; yerli enerji kaynaklarının kullanımını artırmak, bu kaynaklara yönelik yerli üretim teknolojilerine odaklanmak ve enerji verimliliğini artırmak” diye konuştu.
“ENERJİDE 7 ÖNEMLİ KARAR”
BTYK toplantısında alınan 7 kararı açıklayan Bakan Ergün, yerli enerji kaynaklarını kullanmak ve bu teknolojilere yönelik üretimi geliştirmek adına, TÜBİTAK ile Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı arasında önemli bir protokol imzalandığını kaydetti. İmzalanan protokol kapsamında TÜBİTAK Marmara Araştırma Merkezi Enerji Enstitüsü bünyesinde çok kritik projelerin başlatıldığını belirten Bakan Ergün, dünkü toplantıda bu projelere özel vurgu yapan 7 önemli yeni kararın alındığını açıkladı.
Toplantıda alınan ilk kararın, Yerli Termik Santral Tasarım ve İmalat Kabiliyetinin Geliştirilmesi olduğunu ifade eden Bakan Ergün, Türkiye’de kurulu 24 termik santralin tamamının yabancılar tarafından kurulup geliştirildiğini vurguladı. Bakan Ergün, “Ortalama bir santralin kuruluş maliyetinin 1.7 milyar dolara yakın olduğunu düşünürsek, bu konuda uygulayacağımız Milli Termik Santral projesinin önemi daha iyi anlaşılacaktır. 2023 yılına kadar termik santral yapımında ülkemizde yaklaşık 36 milyar dolarlık bir yatırım potansiyeli öngörüyoruz” dedi.
“YERLİ HİDROELEKTRİK SANTRALİ”
Bakan Ergün, “İkinci olarak, kısa adı MİLHES olan Hidroelektrik Enerjisi Teknolojilerinin Geliştirilmesi yönünde yeni bir karar aldık. Bu projeyle de ağır türbin, jeneratör ve SCADA sistemleri gibi bu santrallerde kullanılan ve dışa bağımlı olduğumuz teknolojileri, ülkemizde geliştirmeyi hedefliyoruz. 2023’e kadar hidroelektrik enerjisi alanında Türkiye’deki yatırım potansiyelinin 18 milyar dolar olmasını öngörüyoruz” diye konuştu.
“RÜZGAR VE GÜNEŞ ENERJİSİNDE YERLİ TEKNOLOJİYE GEÇİŞ”
Yerli teknolojilerin geliştirilmesi konusunda alınan 3. ve 4. kararların ise rüzgar ve güneş enerjileriyle ilgili olduğunu kaydeden Bakan Ergün, Milli Rüzgar Enerjisi Santrali Teknolojilerinin Geliştirilmesi Projesi (MİLRES) ile önce 500 kW’lık, daha sonra 2.5 MegaWattlık milli santraller kurulacağını açıkladı. Bakan Ergün, “2023’e kadar rüzgâr enerjisi alanında Türkiye’deki yatırım potansiyelinin 26 milyar dolar olmasını öngörüyoruz” şeklinde konuştu.
Güneş Enerjisi Teknolojilerinin Geliştirilmesi projesiyle ise son yıllarda öne çıkan güneş enerjisi teknolojileri alanında da milli teknolojileri geliştirmeyi hedeflediklerinin altını çizen Bakan Ergün, MİLGES kapsamında, Şanlıurfa-Ceylanpınar’da tarıma elverişli olmayan arazi üzerinde yaklaşık 10 MW gücünde bir santral kurulacağını ve bu alanda da 2023 yılına kadar 5 milyar dolarlık yatırım öngörüldüğünü vurguladı.
“TERMİK SANTRALLERİN ATIK ISILARI KONUTLARI ISITACAK”
5 yıl içinde termik santralde, hidroelektrik, rüzgar ve güneşte yüzde 80 oranında yerli teknolojiye ulaşmayı hedeflediklerini belirten Bakan Ergün, açıklamasında şunları kaydetti:
“Böylece Türkiye’nin 2023’e kadar enerjiye yapacağı yaklaşık 130 milyar dolarlık yatırımın, yüzde 80’i yerli teknolojiler kullanılarak yapılabilecektir.
Toplantımızda aldığımız 5. Karar, termik santral atık ısılarının değerlendirilmesi projesidir. Bu Proje ile termik santrallerde elektrik enerjisinin yanı sıra ortaya çıkan ısıyı, sıcak su ve ısıtma ihtiyaçlarını karşılamak üzere kullanmak istiyoruz. Bu proje kapsamında Soma’daki termik santral için yaptığımız pilot uygulama ile şu an 22 binin üzerinde konutun sıcak su ve ısıtma ihtiyacını karşılayabiliyoruz. Bu uygulamayı sadece EÜAŞ’a bağlı 14 Termik Santrale yaygınlaştırırsak, 620 bin konutu ısıtmış ve ülke ekonomisine yılda 1,8 milyar TL katkı sağlamış olacağız. Aldığımız 6. Karar, Kömür Gazlaştırma ve Sıvı Yakıt Üretimi Teknolojilerinin Geliştirilmesiyle ilgilidir. Biyokütle ve Kömür Karışımlarından Sıvı Yakıt Üretimi Projesi kapsamında düşük kalorili linyit kömüründen sıvı yakıt üretimi hedefliyoruz.
Bu sayede yerli kömürlerden katma değeri en az 2 kat yüksek ürün elde edilebilecek. Bu teknolojiye sahip bir ticari tesiste, günde 30 bin varil sıvı yakıt üretilebilecek. Bu da böyle bir tesisle, sıvı yakıt ihtiyacımızın yüzde 5’ini yerli kaynak ve yerli teknolojiler ile karşılayabileceğimiz anlamına geliyor. Hali hazırda TÜBİTAK MAM Enerji Enstitümüzde bu teknolojiyi geliştiren bir pilot tesiste başarılı deneme üretimleri yaptığımızı da hatırlatmak isterim.”
“ENERJİ VERİMLİLİĞİ İLE 10 YILDA 140 MİLYAR DOLAR TASARRUF”
Hızla artan enerji ihtiyacına yönelik BTYK’da sunulan son öneri ise enerji verimliliğinin artırılması üzerine olduğunu ifade eden Bakan Ergün, “Enerjiyi üretmek elbette önemli ama enerjiyi en verimli şekilde kullanabileceğimiz mekanizmaları oluşturmak da büyük önem taşıyor. Gerekli çalışmalar yapılırsa, 2023 yılına kadar 140 milyar dolar gibi çok önemli tasarruf rakamlarına ulaşmamız mümkün olacaktır. Bilim ve Teknoloji Yüksek Kurulu’nun aldığı bu kararlar, enerji sektörümüz açısından çok önemli sonuçlar doğuracaktır. Şurası çok önemli: Artık Türkiye, gelecekte ortaya çıkacak sorunlarına şimdiden çözüm üretmeye çalışan proaktif bir kimlik kazanmıştır. Bu sorunların çözüm adresi olarak da bilim ve teknoloji politikalarını, üniversiteleri, bilim insanlarını merkeze yerleştirmiştir. Dünkü toplantımızda alınan bu kararların orta ve uzun vadede çok iyi sonuçlar vereceğine inancımız tamdır” diye konuştu.
