ABD Başkanı Donald Trump, Davos'taki Dünya Ekonomik Forumu (WEF) toplantılarının ardından ülkesine dönüşte uçakta gazetecilere açıklamalarda bulundu. Trump, Grönland ve Barış Kurulu konusundaki süreçlerin çok iyi gittiğini söyledi. Grönland konusunda çerçevesi belirlenen anlaşmanın "süresiz" olduğunu yineleyen Trump, "Ortada gerçek bir müzakere var ancak zaman sınırı yok. Süre sınırsız; yani bu kalıcı bir düzenleme. Daha önce 99 yıl, 50 yıl gibi süreler konuşulurdu ama burada süreklilik söz konusu. Her şey masada. Askeri seçenekler de dahil olmak üzere her türlü adım değerlendirilebilir. Ancak müzakereler devam ediyor, sonucu göreceğiz. Ben olumlu olacağını düşünüyorum" şeklinde konuştu.
"Grönland için satın alma bedeli yok"
Grönland konusundaki anlaşmanın herhangi bir satın alma bedelini içermediğini belirten Trump, "Bir satın alma bedeli yok. ABD, egemenlik açısından zaten önemli kazanımlar elde ediyor. Anlaşmada bizim için çok güçlü unsurlar var. Ayrıca bunun Avrupa için de faydalı olduğunu unutmamak gerekir. Biz iyi durumdaysak, onlar da iyi durumda olur. Eğer biz iyi olmazsak, bu Avrupa için de iyi olmaz. Çünkü sistemi bir arada tutan yapıdayız; bütünlüğü biz sağlıyoruz" dedi.
"NATO da sürece dahil olacak"
Anlaşmanın amacının Grönland üzerinde tek taraflı bir kontrol sağlamak olmadığını belirten Trump, "Hep birlikte çalışacağız. NATO da bu sürece dahil olacak. Bazı adımlar NATO ile eşgüdüm içinde atılacak, ki olması gereken de budur" diye konuştu.
ABD açısından kayda değer bir maliyet oluşmayacağını belirten Trump, "Sadece ‘Altın Kubbe’ (Golden Dome) olarak adlandırılan yapının inşası söz konusu. Bu projeye katılım sağlayacağız. Ortaya çıkacak yapı benzersiz olacak. Teknolojimiz zaten son derece ileri düzeyde" değerlendirmesini yaptı.
"Danimarka bu konsepti kabul etti mi?" sorusuna "Herkesin bu fikre sıcak baktığını düşünüyorum" cevabını veren Trump, sürece dair somut gelişmeleri 2 hafta içinde kamuoyu ile paylaşacağını belirtti.
Trump, Ukrayna savaşının uzamasını eleştirdi
Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy ile gerçekleştirdiği son görüşmeye ve barış müzakerelerine değinen Trump, "Ancak daha önce de Başkan Zelenskiy ile pek çok iyi toplantı yaptım ve sonuç alınamadı. İlginçtir 35 yıllık bir savaşı bir günde, 32 yıllık bir savaşı iki günde bitirdim. Diğer bazı savaşlar en fazla dört gün sürdü. Buna rağmen bu savaş uzadıkça uzuyor. Açıkçası, önceki bazı çatışmalardan daha karmaşık olduğu da söylenebilir" diye konuştu.
Buna rağmen savaşı bitirmeye yönelik müzakerelerin önemine vurgu yapan Trump, "Her türlü görüşme olumludur. Görüşme olmazsa hiçbir şey ilerlemez. İlk üç yıl boyunca kimse görüşmedi. Biden döneminde de görüşme olmadı. Basit bir gerçek var: Görüşmezseniz sonuç alamazsınız. Biz görüşüyoruz ve ne olacağını göreceğiz. Umarım çok sayıda hayat kurtarabiliriz" dedi.
"Ukrayna barışı için herkes taviz verecek"
"Ukrayna barışı için Rusya’nın da taviz vermesi gerekecek mi?" sorusu üzerine Trump, "Tavizler verilecek. Bu tür bir anlaşmanın sonuçlanması için herkes taviz veriyor. Avrupa da sürecin bir parçası olacak; olmak zorunda. Açık konuşmak gerekirse bu mesele Avrupa’yı beni etkilediğinden daha fazla ilgilendiriyor. Bunu öncelikle hayat kurtarmak için yapıyorum. İkinci olarak Avrupa için yapıyorum. ABD açısından doğrudan etkisi sınırlı" ifadelerini kullandı.
"Hem Putin hem de Zelenskiy anlaşmaya istekli"
Ukrayna savaşını bitirmeye yönelik anlaşmaya yaklaştıklarını belirten Trump, "Bazı dönemlerde Putin anlaşma istemedi, bazı dönemlerde Zelenskiy istemedi. Üstelik bu dönemler genellikle birbirinin tersiydi. Şimdi ise ikisinin de anlaşmaya daha istekli olduğunu düşünüyorum. Bunu zaman gösterecek" diye konuştu.
Son görüşmelerinde Zelenskiy’nin barış istediğini dile getirdiğini yineleyen Trump, "Bir anlaşma yapmak istediğini söyledi. Açıkçası söyleyebileceği başka bir şey de yok. Gerçekler ortada. Altı-yedi aydır konuşulan konuların dışına çıkılmıyor. Geldi ve anlaşma istediğini ifade etti. Bence istemesi gerekiyor. Çünkü bu süreç Ukrayna halkı için son derece zor, gerçekten çok yıpratıcı" şeklinde konuştu.
"Bölgeye doğru ilerleyen çok büyük bir donanmamız var"
İran ile ilgili bir soruya yanıt veren Trump, "İran’ı yakından izliyoruz. Her ihtimale karşı o yöne doğru çok sayıda gemi sevk ettik. Büyük bir deniz filosu bölgeye doğru ilerliyor. Ne olacağını göreceğiz. Umuyorum ki hiçbir şey olmaz, ancak onları çok dikkatli şekilde takip ediyoruz" dedi.
Kendisinin yaptığı çağrı sonrasında İran’ın 837 kişinin idamını durdurduğunu hatırlatan Trump, "Ancak şunu da söyleyeyim: Bölgeye doğru ilerleyen çok büyük bir donanmamız var. Belki kullanmak zorunda kalmayız. Göreceğiz" değerlendirmesinde bulundu.
"İran’ın dini lideri Ali Hamaney’in görevden çekilmesini ya da sürgüne gitmesini istiyor musunuz?" sorusu üzerine Trump, "Şu aşamada bu konuya girmek istemiyorum. Ama ne beklediğimizi çok iyi biliyorlar" dedi.
Trump’tan İran’a uyarı
İran ile müzakereye açık olduklarını belirten Trump, ülkenin nükleer tesislerine yönelik saldırıları hatırlatarak, "Eğer yeniden aynı şeyi yapmaya kalkarlarsa, orayı da aynı şekilde, hatta çok daha kolay vururuz" uyarısında bulundu. İran’la iş yapan her ülkenin yüzde 25 oranında gümrük vergisine tabi olacağını hatırlatan Trump, bu vergilerin "çok yakında" yürürlüğe gireceğini söyledi.
"Çok önemli ülkeler Barış Kurulu’na katıldı"
Trump, İngiltere ya da Fransa’nın Barış Kurulu’na katılması hâlâ mümkün mü?" sorusu üzerine, "Bence katılmak isteyecekler. Çoğu ülkede başbakan ya da cumhurbaşkanı doğrudan imza atabiliyor. Bugün de bunun örneklerini gördünüz. Unutmayın, davet mektupları sadece iki gün önce gönderildi ve şimdiden yaklaşık 30 ülke katılım gösterdi. Üstelik bunlar çok önemli ülkeler. Bazı ülkelerde ise yasal kısıtlamalar var. Örneğin İtalya başbakanı bana açıkça katılmak istediğini söyledi, hatta çok istediğini belirtti; ancak parlamentodan onay alması gerekiyor. Polonya için de benzer bir durum söz konusu. Bazı liderlerin yetkisi var, bazılarının yok. Çoğunun yok. Yani kimi ülkeler için yasal onay şart" ifadelerini kullandı.
İkinci görev döneminin sona ermesinin ardından Barış Kurulu başkanlığını sürdürebileceğinin sinyalini veren Trump, "İstersem buna hakkım var. Ne olacağını zamana bırakacağım. Ama beni bu rolde görmek istiyorlar. Teorik olarak bu görev ömür boyu olabilir. Bundan emin değilim; bunu isteyip istemediğimi henüz bilmiyorum" dedi.
Trump, Putin’in 1 milyar dolarlık Gazze Barış Kurulu önerisini olumlu karşıladı
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in ABD tarafından dondurulan Rus varlıklarından 1 milyar doları Gazze Barış Kurulu’na aktarma önerisini de değerlendiren Trump, "Oldukça ilginç. Kendi parasını kullanacağını söylemiş. Bu durumda benim açımdan sorun yok" dedi.
"Xi ile görüşmeyi sabırsızlıkla bekliyorum"
Trump, "Bu yıl Çin Devlet Başkanı ile kaç kez görüşmeyi düşünüyorsunuz?" sorusu üzerine de, "Bir ziyaret gerçekleştireceğim. Nisan ayında ben gideceğim; yılın sonuna doğru da kendisi gelecek. Devlet Başkanı Xi Jinping ile yeniden görüşmeyi sabırsızlıkla bekliyorum. Kendisiyle her zaman çok iyi bir ilişkimiz oldu. Eşi de son derece etkileyici biri. Başkan Xi gerçekten dikkat çekici bir lider" açıklamasında bulundu.
Covid döneminde Çin ile ilişkilerin oldukça gerildiğini aktaran Trump, "Ancak şu anda mükemmel bir noktadayız. Zaten bunu rakamlarda da görüyorsunuz. Tarım ürünlerimizi yoğun şekilde satın alıyorlar. Özellikle soya fasulyesi alımları çok yüksek. Bu durum çiftçilerimizi memnun ediyor, beni de memnun ediyor" dedi.
