GÜNDEM - 02 Aralık 2023 Cumartesi 11:09

Yutamayanın tüketemediği çorba: Arabaşı

A
A
A
Yutamayanın tüketemediği çorba: Arabaşı

Konya’da kış aylarının vazgeçilmez lezzetleri arasında yer alan arabaşı çorbası, özel olarak hazırlanan hamuru ile yutularak tüketiliyor. Çorbayı yapan ustalar ise, bu çorbanın püf noktasının acı, limon ve arabaşı hamuru olduğunu söyledi.


Orta Anadolu’da ara aşı olarak bilinen lezzet, geçmişten günümüze tüketilmeye devam ediyor. Günümüzde arabaşı olarak bilinen çorba, en çok merak edilen yemekler arasında yer alıyor. Arabaşı çorbası, kavrulmuş un, acı biber, tavuk, kaz, hindi gibi hayvan etiyle pişiriliyor. Arabaşının hamuru ise un, su ve tuzla hazırlanıyor. Kaynayan suyun içine atılan un, karıştırılarak bulamaç kıvamına getiriliyor. Daha sonra bir tepsiye dökülen hamur soğutulmaya bırakılarak hazırlanıyor. Türk mutfağının saklı kalmış bu lezzetinin tüketimi ise diğer çorbalara göre, daha farklı. Sofraya gelen soğuk hamur, çorba ile beraber çiğnenmeden yutularak tüketiliyor.



“Arabaşı çorbasında mutlaka hamur olması gerekiyor”


Kış aylarında en çok tüketilen lezzetlerden birisinin arabaşı olduğunu anlatan 30 yıllık çorbacı Ramazan Bademci, “Kış aylarının gelmesi ve havaların soğumasıyla arabaşı çorbasının sezonu açılmış oldu. Burada arabaşı yaparken kendi çorbalarımızın bize özgü olduğu gibi arabaşını da yapıyoruz. Arabaşı çorbası evlerde biraz daha farklı yapılıyor. Herkesin kendine özgü çorba yapış tarzı var. Bizim yaptığımız çorbalar biraz daha yoğun olup havaların soğumasıyla hamur ilavesi ile ikramlarımızı bu şekilde yapıyoruz. Arabaşı çorbasında mutlaka hamur olması gerekiyor. Akşam yemeğinden sonra akşam saatlerinde kalabalık olarak gece hamurla birlikte tüketilen bir çorbadır. Burada yabancı müşterimiz geldiğinde tabii ilk hamuru görünce garipsiyor ama yedikten sonra beğeniyorlar. Hamur adına takılıp yemeyenler oluyor ama kaynatarak pişirdiğimiz için hamuru aslında pişmiş şekilde tüketiliyor. O sayede de tokluk hissi veriyor” dedi.



“Çorba ile hamurun tüketilmesi daha lezzetli bir hal alıyor”


Arabaşı çorbasının yanında tüketilen hamuru anlatan Ramazan Bademci, “Hamur derken sadece çiğ hamur olarak kalmıyor. İçerisinde un, su ve tuz bulunuyor. Bu ürünler karıştırıldıktan sonra 15 dakika kadar pişiyor. Pişmiş bir hal oluyor muhallebi gibi. Çorba ile hamurun tüketilmesi daha lezzetli bir hal alıyor. Arabaşı hamurunu kesinlikle çiğnemeyeceksiniz çorba ile beraber yuttuğunuz zaman direkt mideye gidecek. Büyüklerimizden gördüklerimiz arabaşını yedikten sonra karın üzerine yatınca ayak ve eller yerden kesilmesi gerekiyor. Eskiden avcılık yaygın olduğu için zaten biz de büyüklerimizin getirdiği o avlarla yapardık tabii onun lezzeti daha bir farklı olurdu. Ama şuanda günümüzde avlanma olmadığı için çoğunlukla tavuk ile yapılır oldu” ifadelerini kullandı.



“Arabaşının sıcak tüketilmesini öneriyoruz”


Çorbanın genellikle acı biber ile tüketildiğine dikkat çeken Bademci, “Arabaşı çorbası tüketilirken dikkat edilmesi gereken en önemli şey, çorbanın acı olması. Bizim burada müşterilerimize özel hazırladığımız farklı bir acı biberimiz var. Acı biberle arabaşı biraz daha sertleştiriliyor. Çorbada acı ve mayhoş bir tat olması lazım. Bizim arabaşı lezzetimiz sabit olduğu için müşterilerimiz sadece limon ve acı ilavesi yaparlar. Arabaşı içen müşterilerimiz başka çorba içmez. Arabaşı çorbasının yapım aşamasında en çok dikkat edilmesi gereken unun ve salçanın kavrulması zaten ondan sonra da biraz tavuk suyu ile kendi damak lezzetlerine göre ayarlayabilirler. Arabaşının sıcak tüketilmesini öneriyoruz. Hamurunda da 5 bardağı su, 1 su bardağı da un gibi bir ölçü ile yapılabilir. Bunu tam ayarlayıp yaptıkları zaman pişirmelerini de tam yaptıkları zaman hiçbir sorun kalmaz” şeklinde konuştu.


Çorba içmeye gelen Mahmut Ürem, “Yıllardır tüketiyoruz, bağımlısı olduk çorbanın çok hoşuma gittiği için sürekli tercih ediyoruz” dedi. Sürekli çorba içmeye geldiğini belirten İncilay Ürem, “Arabaşı çorbasının tarihini bilmiyorum ama lezzeti çok hoşuma gittiği için tercih ediyorum. Özellikle hamuru varmış ama ben fazla tercih etmiyorum. İlk tattığımda çok hoşuma gittiği için gelip sürekli içiyorum” ifadelerini kullandı.


Olcay Erkeleş, “Arabaşı çorbasını çok seviyoruz. Kış aylarında Konya’da vazgeçilmez lezzet. Arabaşının özelliği ise hamur ile tüketilmesi. Burada hamuru da var. Biz de tüketiyoruz sürekli” şeklinde konuştu. Çorbayı bol acı ile tüketen Şerife Erkeleş, “Sakatat çorbaları tüketemiyorum. O yüzden arabaşı çorbasını çok seviyorum. Arabaşını sürekli tüketiyorum bol acılı kendime getiriyor beni” dedi. Çorbayı severek tükettiğini aktaran Ece Erkeleş ise “Arabaşı çorbasının tadı lezzeti çok farklı güzel. Yazın kışın ayrıt etmeden tüketiyorum. Oldukça lezzetli ekmeksiz olarak hamuru ile birlikte tüketiyoruz” diye konuştu.



Yutamayanın tüketemediği çorba: Arabaşı

Bunlar Da İlginizi Çekebilir
İstanbul Yurtta hava durumu Yurt genelinin çok bulutlu, Marmara, Ege, Akdeniz, İç Anadolu, Akdeniz, Batı Karadeniz, Orta ve Doğu Karadeniz’in iç kesimleri, Doğu Anadolu’nun güney ve batısı, Güneydoğu Anadolu ile Erzurum ve Ağrı çevrelerinin yağışlı geçeceği tahmin ediliyor. Yağışların; genellikle yağmur ve sağanak, Kıyı Ege ve Akdeniz kıyılarında yer yer gök gürültülü sağanak, Akdeniz ve Karadeniz’in iç ve yüksek kesimleri ile Doğu Anadolu’nun kuzey ve doğusunda karla karışık yağmur ve kar şeklinde olması bekleniyor. Yağışların; Güney ve Kıyı Ege, Akdeniz, İç Anadolu’nun güneyi, Doğu Anadolu’nun güney ve batısı ile Erzurum, Çanakkale, Adıyaman çevreleri, Balıkesir, Gaziantep, Kilis ve Diyarbakır’ın batısında kuvvetli, İzmir’in güneyi, Aydın, Muğla, Antalya, Burdur ve Isparta illerinin güneyi, Mersin, Adana, Osmaniye, Kahramanmaraş ve Malatya çevreleri, Kayseri’nin güneyinde çok kuvvetli ve yerel şiddetli olması bekleniyor. Sabah ve gece saatlerinde doğu bölgelerde buzlanma ve don olayı bekleniyor. Doğu Karadeniz’in iç kesimlerinin yüksekleri ile Doğu Anadolu’nun doğusunda yüksek kar örtüsüne sahip eğimli kesimlerinde çığ ve kar erimesi tehlikesi bulunmaktadır. Meteoroloji Genel Müdürlüğü’nden alınan tahminlere göre; Hava sıcaklıklarının ülke genelinde mevsim normallerinin üzerinde seyredeceği tahmin ediliyor. Rüzgarın ise ; genellikle güneyli yönlerden, orta kuvvette, Marmara, Ege, Akdeniz, İç Anadolu, Doğu ve Güneydoğu Anadolu ve Karadeniz’de güneyli yönlerden kuvvetli ve zaman zaman fırtına şeklinde (50-90 km/saat) esmesi bekleniyor. Bazı illerde beklenen hava durumuyla günün en yüksek sıcaklıkları ise şöyle: Ankara: Çok bulutlu, aralıklı yağmur ve sağanak yağışlı 10 İstanbul: Çok bulutlu, aralıklı yağmur ve sağanak yağışlı 16 İzmir: Çok bulutlu, aralıklı sağanak ve gök gürültülü sağanak yağışlı geçeceği tahmin ediliyor. Yağışların; kuvvetli, güneyinde yer yer çok kuvvetli olması bekleniyor 17 Adana: Çok bulutlu, aralıklı sağanak ve gök gürültülü sağanak yağışlı geçeceği tahmin ediliyor. Yağışların; yerel kuvvetli yer yer çok kuvvetli ve şiddetli olması bekleniyor 16 Antalya: Çok bulutlu, aralıklı sağanak ve gök gürültülü sağanak yağışlı geçeceği tahmin ediliyor. Yağışların; çok kuvvetli ve yerel şiddetli olması bekleniyor 17 Samsun: Parçalı ve çok bulutlu 19 Trabzon: Parçalı ve çok bulutlu 18 Erzurum: Çok bulutlu, aralıklı karla karışık yağmur ve kar yağışlı geçeceği tahmin ediliyor. Yağışların gece saatlerinden sonra kuvvetli olması bekleniyor 5 Diyarbakır: Çok bulutlu, aralıklı yağmur ve sağanak yağışlı geçeceği tahmin ediliyor. Yağışların; batı ilçelerinde yerel kuvvetli olması bekleniyor 15
Muş Korkutlu çocuklardan Alparslan zırhına anlamlı vefa Muş’un Korkut Gençlik Merkezi bünyesinde açılan el sanatları kursuna katılan öğrenciler, Sultan Alparslan’ın 1071 Malazgirt Zaferi’nde giydiği zırhı simgeleyen hediyelik ürünler üreterek tarihi mirası yaşatıyor. Korkut Gençlik ve Spor Müdürlüğü bünyesinde faaliyet gösteren gençlik merkezinde açılan el sanatları kursuna katılan öğrenciler, 1071 Malazgirt Zaferi ile Türklere Anadolu’nun kapılarını açan Sultan Alparslan’ın giydiği zırhtan esinlenerek hediyelik ürünler üretiyor. El sanatları usta öğreticisi Fatma Baba tarafından verilen kursta öğrenciler, Alparslan’ın zırhını simgeleyen objeleri kalıba dökerek taşlama ve şekillendirme işlemlerini gerçekleştiriyor. Geçmişin izlerini el emeğiyle geleceğe taşıyan öğrenciler hem el becerilerini geliştiriyor hem de atalarını yad ediyor. Kursu ziyaret eden Korkut Kaymakamı Orhan Ayaz da atölye çalışmalarına katıldı. Öğrencilerle birlikte Alparslan zırhını kalıba dökerek taşlama yapan Ayaz, gençlerle sohbet ederek yapılan çalışmalar hakkında bilgi aldı. Üretilen zırh figürleri, ilçeye gelen misafirlere hediyelik olarak takdim edilerek kentin tanıtımına da katkı sağlıyor. Kursa katılarak öğrencilerle güzel vakit geçiren Kaymakam Ayaz, Muş’un Sultan Alparslan’la özdeşleşmiş, tarihi ve kültürel açıdan son derece önemli, kadim bir şehir olduğunu belirtti. Kaymakam Ayaz, çocuklarla birlikte Sultan Alparslan’ın zırhını ve üzerindeki motifleri sanat haline getirdiklerini ifade ederek, "Korkut Gençlik Merkezi’nde hem öğrencilerimize hem de gençlerimize Sultan Alparslan kültürünü, ecdadımızın tarihini ve geleneklerimizi aktarmak amacıyla özel bir çalışma yürütüyoruz. Çocuklarımızla birlikte Sultan Alparslan’ın zırhını ve üzerindeki motifleri sanat haline getiriyoruz. Bu zırhları bizzat kendileri tasarlıyor, yapıyor ve emek veriyorlar. Böylece hem doğal bir şekilde tarih bilinci kazanıyorlar hem de el becerilerini ve el sanatlarını geliştiriyorlar. Bu faaliyet; dikkatlerini toplamalarına, el-göz koordinasyonlarını güçlendirmelerine, dikkat dağınıklığını azaltmalarına ve daha birçok alanda olumlu katkı sağlamaktadır" dedi. Öğrencilerin çalışmalara büyük bir istekle katıldığını belirten Ayaz, hafta sonu kurslarıyla köylerdeki çocuklara ulaştıklarını ve çeşitli kurs ile atölyeler aracılığıyla onların kendilerini geliştirmelerine imkân sağladıklarını kaydederek, "Çocuklarımız burada büyük bir keyif alıyor, hepsi büyük bir istek ve arzuyla Sultan Alparslan zırhını tamamlamak için adeta bir mücadele veriyor. Katılımımız oldukça yüksek. Korkut’taki 53 okulumuzun neredeyse tamamından öğrencilerimizi buraya getiriyoruz. İnşallah Gençlik ve Spor Bakanlığı’nın ‘Merkezin Her Yerde’ projesiyle bu çalışmaları Korkut’un yanı sıra diğer ilçelerimizdeki gençlik merkezlerine de yaygınlaştıracağız. Hafta sonu kurslarımızla köylerdeki çocuklarımıza ulaşıyor, onları merkezlerimize kazandırıyoruz. Böylece çeşitli kurs ve atölyelerde kendilerini geliştirme imkânı buluyorlar. Biz de bu süreçten son derece memnunuz ve inşallah bu çalışmaları kararlılıkla sürdüreceğiz" ifadelerini kullandı. Eğitim ve üretim faaliyetlerinin devam edeceğini vurgulayan Ayaz, çalışmanın kâr amaçlı olmadığının altını çizerek, "Eğitimlerimiz ve üretimlerimiz devam edecek. Ancak şunu özellikle vurgulamak isterim, biz bu işi kâr amaçlı yapmıyoruz. Amacımız maddi kazanç elde etmek değil; çocuklarımıza Sultan Alparslan’ın kim olduğunu, tarihimizin ne kadar derin bir geçmişe sahip olduğunu öğretmek ve onlara bu bilinçle yatırım yapmaktır. Bu kurs, bizim için bir amaç değil, bir araçtır" şeklinde konuştu. Zırhlarda tamamen doğal figürler ve tarihi motifler kullandıklarını ifade eden Ayaz, "Üniversitedeki akademisyen arkadaşlarımızın alan çalışmaları ve akademik araştırmaları sonucunda belirlenen kalıplar üzerinden, Sultan Alparslan’ın kullandığı zırhın orijinal görünümlü bir yorumunu ortaya koyuyoruz. Kısacası, Muş’ta yaşayan çocuklarımız için Sultan Alparslan’ın taşıdığı büyük önemi, bu önemin nereden geldiğini ve neden bu kadar kıymetli olduğunu anlatmak üzere bu kursu açtık. Tamamen çocuklarımıza yatırım amacıyla, gönülden yürüttüğümüz bir çalışmadır" diye konuştu. Kursa katılan çocuklardan Nursima Sayılgan ise 75. Yıl Merkez İlkokulu’nda okuduğunu belirterek, gençlik merkezine hem eğlenmek hem de eğlenceli oyunlar oynamak için geldiğini söyledi. Sayılgan, "Gençlik merkezine eğlenmeye ve eğlenceli oyunlar oynamaya geliyorum. Aynı zamanda burada Sultan Alparslan’ın zırhlarını yapıyor, kalkan ve kılıçlarını hazırlıyoruz. Hepsini kendimiz yapıyoruz. Taş tozundan evler yapıyor, kuş evleri hazırlıyoruz" dedi.