Muğla’nın dünyaca ünlü Dalyan kanalında yaz ve kış aylarında yerli ve yabancı turistleri gezi amaçlı taşıyan ve sıvı yakıt ile çalışan 495 tekne iki yıl içinde çevre dostu güneş ve elektrik enerjisi ile çalışan tekneye dönüştürülecek. Muğla Valiliğince yürütülen proje çerçevesinde dönüşüm maliyetinin düşürülmesi amacıyla Güney Ege Kalkınma Ajansı (GEKA), Sıfır Atık Vakfı ve bankalar ile düşük faizli kredi görüşmelerinin devam ettiği açıklandı.
Akyaka örneği
Muğla’da çevre dostu elektrikli ve güneş panelleri ile çalışan ilk dönüşüm Gökova Körfezi kıyısındaki ‘Sakin Kent’ unvanlı Ula’nın Akyaka Mahallesindeki Kadın Azmağında azmak turu düzenleyen 22 teknede uygulanmıştı. İki yıl içinde 12-15 kişilik teknelerin tamamı elektrikli ve güneş enerjili sisteme dönüştürülürken, çevre kirliği başta olmak üzere, azmak su altında ve sazlıklarda yaşayan binlerce canlı ses kirliliğinden kurtarıldı. Akyaka Kadın Azmağında hizmet veren tur teknelerinin dönüşümü Dalyan kanalında hizmet veren tur tekneleri için de uygulanacak.
Hedef, gürültü ve çevre kirliliğini önlemek
Dalyan kanalında sürdürülebilir turizm kapsamında teknelerin elektrikli sisteme dönüştürülmesi süreci başlatılırken, bu sayede gürültü ve çevre kirliliğinin azaltılması hedefleniyor. Piyade tipi 25-27 kişilik teknelerin Köyceğiz Gölü ve caretta caretta deniz kaplumbağalarının üreme alanı İztuzu plajı arasında gezi turuna her yıl yerli ve yabancı binlerce vatandaş katılıyor.
Kanalda 3 tip tekne hizmet veriyor
Dalyan kanalında hizmet veren üç ayrı tekne tipi bulunuyor. Kanalın en yaygın tekne tipi olan piyade tekneleri genellikle maksimum 25-27 kişi kapasiteli. Kişiye özel turlar veya küçük gruplar için kullanılan teknelerde kapasite genellikle 12-15 kişi arasında. Kanalın iki yakası arasında kısa mesafe geçiş sağlayan sandallar ise yaklaşık 3-6 kişi kapasiteli.
"Dönüşüm olmazsa hem çevre, hem turizm anlamında problem"
Muğla Valisi Dr. İdris Akbıyık Dalyan’daki teknelerin yenilenebilir enerjiye (güneş ve elektrik) dönüşümünün hem çevre, hem de turizm anlamında önemli olduğunu belirterek, "Bu bizim en prestijli projemiz olacak Dalyan’ın elektrikli tekneye dönüşümü. Orada 495 tekne var. Her biri 1 gram bıraksa, sintine veya atık ki çok daha fazlası. Eğer dönüştürmezsek orası hem turizm anlamında, hem çevre anlamında ciddi bir problem. Ben kendim de gidip görüyorum. Bunun için de biz epeydir çalışma yapıyoruz. Güney Ege Kalkınma Ajansı’ndan (GEKA) proje hazırladık. Yine Çevre Bakanımızla görüştük destek istedik. Sıfır Atık Vakfı ile de görüştük. Yönetmeliği çıkarmaya çalışıyoruz. Şu an yönetmelik kısa bir sürede çıkacak. Onu bekliyoruz. Orada tekne tipleri eski yönetmelikte piyade tekne yazıyor. Katamaran olması gerekiyor. Biz orada üç boyut tekne belirledik" dedi.
"Valilik adına, çevre ve turizm adına en önemli projemiz"
Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından teknelerin tipleri ile ilgili yeni yönetmeliğin en kısa sürede çıkması sonrası teknelere iki yıl süre vereceklerini belirten Vali Akbıyık, "Biz 2026 Mayıs’a kadar bir süre vermiştik. Şimdi bu yönetmelikten dolayı iki yıl daha dönüşüm için bir süre koyuyoruz. Zaten dönüşmek zorundalar. Yani göz göre göre çevrenin kirlenmesine göz yummamak gerekir. Bütün dünyanın kullandığı sistem bu. Tertemizdir, ses yok, gürültü yok, çevre kirlenmiyor. Hem oradaki ekolojik yapıya bir zararı olmuyor. Dönüştürmek zorunda. Yani biz bugün olmazsa yarın bunu dönüştürmek zorundayız. Bir yerden başlamamız gerekiyor. Yani bizim Muğla’da, çevre adına, turizm adına valilik olarak en önemli projemizdir diyebilirim. Bakanlıktan gelecek ödenek, Sıfır Atık Vakfı’nın bize desteği, Güney Ege Kalkınma Ajansı’nın desteği, valilik desteği hepsini birleştireceğiz. Tabii ki öncelikle gönüllülük esasına göre olacak. Şimdi bankalarla da görüşeceğiz bu çerçevede. Düşük faiz ile sağlamaya çalışacağız. Bunu yapmamız gerekiyor. Çevre ve turizm adına" diye konuştu.
