SAĞLIK - 09 Mayıs 2025 Cuma 11:41

Çölyak hastalarının dikkat etmesi gerekenler: Glütensiz diyet

A
A
A
Çölyak hastalarının dikkat etmesi gerekenler: Glütensiz diyet

Diyetisyen Tuba Yıldırım, "Diyete alternatif tedavi henüz bulunamamıştır. Glütensiz diyette yiyecekleri hazırlama ve saklama aşamasında kullanılan malzemelerin glüten içeren besinler ile bulaşa girmemesine dikkat edilmelidir" dedi.


Çölyak hastalığında bilinen tek tedavi yönteminin glütensiz diyet uygulaması olduğunu belirten Liv Sağlıklı Yaşam Merkezi Beslenme ve Diyet Kliniği’nden Diyetisyen Tuba Yıldırım, çölyak hastalarının beslenme süreci ile ilgili açıklamalarda bulundu. Yıldırım, "Çölyak hastalığı (glüten enteropatisi) buğday, arpa ve çavdarda bulunan glüten proteinine vücudun tepki (intolerans) göstermesi sonucu oluşan sindirim sistemi hastalığıdır. Çölyak hastalığı sürecinde glüten içeren besinler tüketildiğinde bağırsaklarda iltihaplanma olur ve vücutta alerjik reaksiyonlar görülebilir. Hastalığın kesin tanısı ince bağırsak biyopsisi ile konulmaktadır" diye konuştu.



Çölyak hastalığındaki bu belirtiler göz ardı edilmemeli


Hastalıkta görülebilecek belirtilere dikkat çeken Diyetisyen Yıldırım, "Yaygın görülen belirtiler; şiddetli karın ağrısı, karında şişlik, aşırı gaz oluşumu, baş dönmesi, kusma, ishal, kabızlık, yorgunluk hissi, adet düzensizliği, kilo kaybının görülmesi ve ağızda yaraların oluşması. Çocuklarda en sık görülen belirtiler; karın bölgesinde ağrı, karında şişlik oluşması, ishal, huzursuzluk durumu, iştahın azalması ve iştahsızlık, enfeksiyon sıklığında artış, kusma, kilo alamama, gelişme geriliğinin görülmesi ve boy uzamasının yavaş olması. Yetişkinlerde en sık görülen belirtiler; karın bölgesinin öne doğru şişkin olması, yaşa göre ideal vücut ağırlığının altında olunması, iştahsızlık, kas zayıflığı, kansızlık, dışkıda anormallik ve sık dışkılama, ishal, kusma, ağız içinde oluşan aftlar, gaz şikâyetleri, eklem ve kemik ağrılarının sık görülmesi, ciltte kaşıntılı döküntüler, halsizlik ve sinirlilik hali" şeklinde konuştu.


Bilinen tek tedavi yönteminin glütensiz diyet uygulaması olduğunu ifade eden Yıldırım, "Diyete alternatif tedavi henüz bulunamamıştır. Glütensiz diyette yiyecekleri hazırlama ve saklama aşamasında kullanılan malzemelerin glüten içeren besinlerle bulaşa girmemesine dikkat edilmelidir. Çölyak diyeti listesi planlanırken kullanılmaması gereken besinler ise buğday, yulaf, arpa, çavdar, kuskus, bulgur, irmik, makarna, şehriye, simit, kraker, süt/yoğurt ile tüketilen bütün kahvaltılık gevrek, müsli ve yulaf ezmesi çeşitleri, yasaklı tahıl çeşitlerinden yapılan kek, pasta ve poğaça gibi hamur işleri, galeta ununa batırılmış balık veya et çeşitleri, pane edilmiş veya unlanmış sebze ve et yemekleri, yemek ve salatalar için glüten içerikli hazır soslar, mısır gevrekli çikolata, bira arpa ve malt içerikli bütün içecekler."


Bunlar Da İlginizi Çekebilir
İstanbul Fatih’te beslenmediği iddia edilen 2 aylık bebeğin şüpheli ölümüyle ilgili 4 tutuklama Fatih’te 3 gün beslenmediği iddia edilen 2 aylık bebeğin ölümü üzerine gözaltına alınan anne, baba, anneanne ve dede çıkarıldığı mahkemece tutuklandı. Olay 30 Aralık’ta Fatih’te meydana gelmişti. İddiaya göre dini nikahlı Y.Y. ve B.Y.’nin 5 Kasım’da dünyaya gelen bebekleri 30 Aralık 2025 tarihinde hayatını kaybetmişti. Anne Y.Y.’nin bebeğinin hareketsiz durduğunu fark etmesi üzerine durumu polis ve sağlık ekiplerine haber vermişti. Yapılan ilk incelemelerde bebeğin 5 Kasım 2025’te İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nde dünyaya geldiği belirlenmişti. 7 Kasım’da ise 3 kilo 200 gram ağırlığında taburcu edilen bebeğin, hayatını kaybettiği gün yaklaşık 2 kiloya düştüğü ve karın bölgesinde içe çökme olduğu tespit edilmişti. Anne Y.Y.’nin evde dini nikahlı eşi B.Y., annesi A.Y. ve Y.E.Y ile beraber yaşadığı, bebeğin saat 08.00 sıralarında öldüğü ancak ambulansın 12 saat sonra arandığı öğrenilmişti. 19 yaşındaki Y.Y.’nin çelişkili ifade vermesi üzerine, annenin bebeği 3 gün beslemediğini söylediği öğrenildi. Soruşturma kapsamında Y.Y., B.Y. ile aynı evde yaşayan anneanne A.Y. ve dede Y.E.Y. "kasten öldürme" suçundan gözaltına alınmıştı. Emniyette işlemleri biten 4 şüpheli adliyeye sevk edildi. Savcılık ifadelerinin ardından anne Y.Y., baba B.Y, anneanne A.Y. ve dede Y.E.Y, çıkarıldığı mahkemece tutuklandı. Olayla ilgili ’kasten öldürme’ suçundan başlatılan soruşturmanın sürdüğü öğrenildi.
Kırklareli Şehir trafiğini rahatlatacak karar: Zorunlu tır parkı uygulaması başladı Kırklareli’nin Pınarhisar ilçesinde Altın Çağ Projesi muhtevasında ilçe genelinde trafik düzenini sağlamak, güvenliği artırmak ve şehir merkezini korumak amacıyla zorunlu tır parkı uygulamasını bugün itibarıyla hayata geçirdi. Kararın uygulanmaya başlamasıyla ağır tonajlı araçların şehir merkezinde gelişi güzel park etmesinin önüne geçilecek. Pınarhisar Belediyesi’nden yapılan açıklamada, 1 Ocak 2026 tarihi itibarıyla haritada belirtilen güzergahlar ile alanlar dışında tır, kamyon ve benzeri ağır tonajlı araçların ilçe merkezine giriş-çıkışlarının ve şehir içinde park yapmasının 7 gün 24 saat esasına göre tamamen yasaklandığı bildirildi. Ağır tonajlı araçların park işlemlerinin yalnızca tır parkı alanında yapılacağı vurgulandı. Açıklamada, alınan kararın trafik güvenliğini artırmak, ilçe merkezindeki düzensiz park yapmayı ortadan kaldırmak, yol ve altyapı yatırımlarını korumak amacıyla uygulamaya konulduğu ifade edildi. Belediye yetkilileri, uygulamanın kimseyi mağdur etmeyi amaçlamadığını ancak Pınarhisar’ın düzeni ve güvenliği için kurallara kesinlikle uyulmasının zorunlu olduğunu özellikle belirtti. Haritada belirtilen alanlar dışında ilçeye giriş-çıkış yapan ya da ilçe içinde park eden ağır tonajlı araçlar hakkında, ilgili mevzuat çerçevesinde cezai işlem uygulanacağı da duyuruldu. Pınarhisar Belediyesi’nden yapılan açıklamada açıklamada ayrıca, ilçenin yalnızca bugünüyle değil geleceğiyle de planlandığı vurgulanarak, daha düzenli, daha güvenli ve daha yaşanabilir bir Pınarhisar için kararlılıkla çalışmaya devam edileceği mesajını verdi.